İtaatsizlik zâlimlik
Vahiyden başka şeye uymak zalimlik
وَلَئِنِ اتَّبَعْتَ اَهْوَٓاءَهُمْ مِنْ بَعْدِ مَا جَٓاءَكَ مِنَ الْعِلْمِۙ
Celâlim hakkı için, eğer sana (vahiyle) gelen
ilimden sonra onların arzularına uyarsan,
اِنَّكَ اِذًا لَمِنَ الظَّالِم۪ينَۢ
şüphesiz sen o takdirde mutlaka zalimlerden olursun.
Bakara Sûresi,145.Âyet
Kur'ân'dan yüz çeviren zâlimler
وَمَنْ اَظْلَمُ مِمَّنْ ذُكِّرَ بِاٰيَاتِ رَبِّهٖ فَاَعْرَضَ عَنْهَا
وَنَسِىَ مَا قَدَّمَتْ يَدَاهُۜ
Kendisine Rabbisinin âyetleri anlatılıp da
onlardan yüz çeviren ve ellerinin takdîm ettiği
(günahları)nı unutandan daha zâlim kim olabilir?
Kehf Sûresi 57. Âyet
Rabbinin âyetlerinden yüzçevirenden
daha zâlim kim olabilir!
وَمَنْ اَظْلَمُ مِمَّنْ ذُكِّرَ بِاٰيَاتِ رَبِّه۪ ثُمَّ اَعْرَضَ عَنْهَاۜ
Kendisine Rabbisinin âyetleriyle nasîhat edilip de
sonra onlardan yüz çeviren kimseden daha zâlim
kim olabilir?
اِنَّا مِنَ الْمُجْرِم۪ينَ مُنْتَقِمُونَ۟
Şübhesiz ki biz, günahkârlardan intikām alıcılarız.
Secde Sûresi,22.Âyet
Nefislerine zulmederler
Allah'a ve Peygambere itaat etmeyenler
nefislerine zulmederler
وَاَنْذِرِ النَّاسَ يَوْمَ يَأْت۪يهِمُ الْعَذَابُۙ
(Ey Resûlüm!)
O hâlde insanları,kendilerine azâbın
geleceği gün (kıyâmet) ile korkut!
فَيَقُولُ الَّذ۪ينَ ظَلَمُوا
رَبَّنَٓا اَخِّرْنَٓا اِلٰٓى اَجَلٍ قَر۪يبٍۙ نُجِبْ دَعْوَتَكَ وَنَتَّبِعِ الرُّسُلَۜ
Zîrâ (o gün) o zulmedenler: “Rabbimiz!
Bizi (dünyaya gönderip) yakın bir vakte kadar
(kısa bir zaman için bile olsa, ecelimizi) te’hîr et ki, senin da‘vetine uyalım ve o peygamberlere tâbi‘ olalım!” derler.
İbrâhîm (As)Sûresi 44.Âyet
Allah'ın hudûdunu aşan zâlimler
وَمَنْ يَتَعَدَّ حُدُودَ اللّٰهِ فَقَدْ ظَلَمَ نَفْسَهُۜ
Kim Allah’ın hudûdunu aşarsa,
artık şübhesiz kendine zulmetmiş olur.
Talâk Sûresi 1.Âyet
وَلَا تَطْغَوْاۜ
اِنَّهُ بِمَا تَعْمَلُونَ بَص۪يرٌ
Ve (Allah’ın koyduğu) hudûdu aşmayın!
اِنَّهُ بِمَا تَعْمَلُونَ بَص۪يرٌ
Çünki O, ne yaparsanız hakkıyla görendir.
Hûd (As) Sûresi,112.Âyet
وَمَنْ يَتَعَدَّ حُدُودَ اللّٰهِ فَاُو۬لٰٓئِكَ هُمُ الظَّالِمُونَ
Kim de Allah’ın hudûdunu aşarsa,
işte zâlimler ancak onlardır.
Bakara Sûresi,229.Âyet
Rabb'inin emrinden dışarı çıkan zalimler
وَاِذْ قُلْنَا لِلْمَلٰٓئِكَةِ اسْجُدُوا لِاٰدَمَ فَسَجَدُٓوا اِلَّٓا اِبْل۪يسَۜ
Hani biz meleklere, “Âdem’e secde edin” demiştik;
İblîs’ten başka hepsi secde ettiler.
كَانَ مِنَ الْجِنِّ فَفَسَقَ عَنْ اَمْرِ رَبِّه۪ۜ
O cinlerdendi, Rabbinin emrinden dışarı çıktı.
اَفَتَتَّخِذُونَهُ وَذُرِّيَّتَهُٓ اَوْلِيَٓاءَ مِنْ دُون۪ي
Şimdi siz, beni bırakıp da onu
ve onu izleyenleri mi dost ediniyorsunuz?
وَهُمْ لَكُمْ عَدُوٌّۜ
Oysa onlar sizin düşmanınızdır.
بِئْسَ لِلظَّالِم۪ينَ بَدَلًا
Zalimler adına bu ne kötü bir tercih!
Kehf Sûresi50,.Âyet
(Âdem ile Havvâ) dediler ki:
وَيَٓا اٰدَمُ اسْكُنْ اَنْتَ وَزَوْجُكَ الْجَنَّةَ
(Buyuruldu ki:)
“Ey Âdem! Sen ve eşin cennette yerleşip
dilediklerinizden yiyin.
وَلَا تَقْرَبَا هٰذِهِ الشَّجَرَةَ
Ancak şu ağaca yaklaşmayın!
فَتَكُونَا مِنَ الظَّالِم۪ينَ
Sonra zalimlerden olursunuz.”
A'râf Sûresi,19.Âyet
قَالَا رَبَّنَا ظَلَمْنَٓا اَنْفُسَنَا وَاِنْ لَمْ تَغْفِرْ لَنَا
وَتَرْحَمْنَا لَنَكُونَنَّ مِنَ الْخَاسِر۪ينَ
(Âdem ile Havvâ) dediler ki:
“Rabbimiz! (Biz) kendimize zulmettik;
artık bize mağfiret etmez ve bize merhamet etmezsen,
mutlakā hüsrâna uğrayanlardan oluruz.” (1)
A'râf Sûresi,23.Âyet
(1) Bağışlanmadığı takdirde sağîre (küçük günahlar) üzerine de azap terettüp edeceğine, bu âyet delâlet etmektedir. Zîra Âdem (AS) ile Havva (ra)’nın hatâları terk-i evla (daha iyi olanı terk) kabîlinden küçük bir günah olduğu halde; “Ey Rabbimiz sen bizi mağfiret etmezsen mutlakā zarara uğrayanlardan oluruz” dediler. (Celâleyn Şerhi, c. 3, 21; Beyzâvî
Nefsinin arzusuna uyan sapık ve zâlimler
وَمَنْ اَضَلُّ مِمَّنِ اتَّبَعَ هَوٰيهُ بِغَيْرِ هُدًى مِنَ اللّٰهِۜ
Allah’dan bir yol gösterici olmaksızın,
(nefsinin) arzusuna uyandan daha sapık kimdir?
اِنَّ اللّٰهَ لَا يَهْدِي الْقَوْمَ الظَّالِم۪ينَ
Şübhe yok ki Allah, o zâlimler topluluğunu hidâyete erdirmez.
Kasas Sûresi, 50.Âyet
Allah'a isyan edip, nefsine uyan zulmeder
بَلِ اتَّبَعَ الَّذ۪ينَ ظَلَمُٓوا اَهْوَٓاءَهُمْ بِغَيْرِ عِلْمٍۚ
Hayır!Zulmedenler (nefsânî) arzularına
bilgisizce uydu(lar).
فَمَنْ يَهْد۪ي مَنْ اَضَلَّ اللّٰهُۜ
Artık Allah’ın, (kendi isyânı yüzünden)
dalâlete attığını kim hidâyete erdirebilir.
وَمَا لَهُمْ مِنْ نَاصِر۪ينَ
Onlar için hiçbir yardımcı da yoktur.
فَاَقِمْ وَجْهَكَ لِلدّ۪ينِ حَن۪يفًاۜ
(Ey Resûlüm!)
Öyle ise hakka yönelmiş olarak yüzünü
(hak) dîne doğrult!
فِطْرَتَ اللّٰهِ الَّت۪ي فَطَرَ النَّاسَ عَلَيْهَاۜ
Allah’ın, insanları onun üzerine yarattığı
(İslâm) fıtratına!
(Ki her çocuk, İslâm fıtratı üzere doğar.)
لَا تَبْد۪يلَ لِخَلْقِ اللّٰهِۜ
Allah’ın yaratışında değişme yoktur.
ذٰلِكَ الدّ۪ينُ الْقَيِّمُۗ
وَلٰكِنَّ اَكْثَرَ النَّاسِ لَا يَعْلَمُونَۗ
İşte doğru din budur!
Fakat insanların çoğu bilmezler.
مُن۪يب۪ينَ اِلَيْهِ وَاتَّقُوهُ وَاَق۪يمُوا الصَّلٰوةَ
وَلَا تَكُونُوا مِنَ الْمُشْرِك۪ينَۙ
(Hepiniz) O’na yönelen kimseler olarak,
O’ndan sakının, namazı hakkıyla edâ edin
ve müşriklerden olmayın!
Rûm Sûresi,29-31.Âyet
Allah'ın indirdiği ile hükmetmeyenler
وَمَنْ لَمْ يَحْكُمْ بِمَٓا اَنْزَلَ اللّٰهُ فَاُو۬لٰٓئِكَ هُمُ الْكَافِرُونَ
Artık kim Allah’ın indirdiğiyle
(inkâr ederek) hükmetmezse,
işte onlar kâfirlerin ta kendileridir.(2)
Mâide Sûresi, 44.Âyet
وَمَنْ لَمْ يَحْكُمْ بِمَٓا اَنْزَلَ اللّٰهُ فَاُو۬لٰٓئِكَ هُمُ الظَّالِمُونَ
Kim de (inandığı hâlde aksini yaparak)
Allah’ın indirdiğiyle hükmetmezse,
işte onlar zâlimlerin ta kendileridir.
Mâide Sûresi,45.Âyet
وَمَنْ لَمْ يَحْكُمْ بِمَٓا اَنْزَلَ اللّٰهُ فَاُو۬لٰٓئِكَ هُمُ الْفَاسِقُونَ
Artık kim (inandığı hâlde amel etmeyerek)
Allah’ın indirdiğiyle hükmetmezse,
işte onlar fâsıkların ta kendileridir.
Mâide Sûresi 47.Âyet
(2) Bu âyetle, 45. ve 47. âyetlerde geçen “kâfirler, zâlimler ve fâsıklar” sıfatlarından birincisi, inkâr edenleri; diğer ikisi ise, îmânı olduğu hâlde bunun gereğini yapmayan kimseleri ifâde eder. Zirâ Hz. İkrime (ra)’den gelen rivâyete göre, “Onlar kâfirlerin ta kendileridir” ta‘bîri, hem kalben hem de lisânen ilâhi hükümleri inkâr edenleri içine alır. Hâlbuki Allah’ın hükümlerini kalbiyle bilip, lisânıyla da bunu ikrâr ettiği hâlde buna zıt olan amelleri işleyen kimseler yâni zâlimler ve fâsıklar, aslında Allah’ın indirdiği ile hükmetmiş ama onu bi’l-fiil yapmamış olurlar. Dolayısıyla böyle kimseler sırf bu amellerinden dolayı kâfirler sınıfına dâhil olmazlar.
(Râzî, c. 6/12, 6-13)
Sırtında kitaplar taşıyan eşeğin misali
مَثَلُ الَّذٖينَ حُمِّلُوا التَّوْرٰيةَ
ثُمَّ لَمْ يَحْمِلُوهَا كَمَثَلِ الْحِمَارِ يَحْمِلُ اَسْفَارًاۜ
(Kendilerine)
Tevrât yükletilip de sonra onu taşımayan
(içindeki hükümlerle amel etmeyen)
kimselerin misâli, (sırtında) kitablar taşıyan
eşeğin misâli gibidir!
Cum‘a Sûresi 5. Âyet
İbadetsizlik, şükürsüzlük zâlimlikdir
قُلْ لِعِبَادِيَ الَّذ۪ينَ اٰمَنُوا يُق۪يمُوا الصَّلٰوةَ
وَيُنْفِقُوا مِمَّا رَزَقْنَاهُمْ سِرًّا وَعَلَانِيَةً
مِنْ قَبْلِ اَنْ يَأْتِيَ يَوْمٌ لَا بَيْعٌ ف۪يهِ وَلَا خِلَالٌ
(Ey Resûlüm!)
Îmân eden kullarıma söyle, namazı hakkıyla edâ etsinler ve içinde ne bir alış-verişin, ne de bir dostluğun olmadığı bir gün gelmeden önce, kendilerini rızıklandırdığımız şeylerden, gizlice ve açıkça (Allah yolunda) sarf etsinler!(1)
(1) Bu âyetin meâlinde geçen “gizlice” ta‘bîri nâfile olarak verilen sadakalara işâret etmektedir. Nâfile olan ibâdetlerin, riyâ (gösteriş) olmaması için gizli yapılması daha efdâldir. “Açıkça sarf etmek” ta‘bîri ise, farz olan zekâta işâret etmektedir. Zîrâ farz olan ibâdetlerin, başkalarına misâl olması için açıktan yapılması daha fazîletlidir.
(Celâleyn Şerhi, c. 4, 151)
اَللّٰهُ الَّذ۪ي خَلَقَ السَّمٰوَاتِ وَالْاَرْضَ
وَاَنْزَلَ مِنَ السَّمَٓاءِ مَٓاءً
فَاَخْرَجَ بِه۪ مِنَ الثَّمَرَاتِ رِزْقًا لَكُمْۚ
Allah O (Rabbiniz)dir ki,
gökleri ve yeri yarattı ve gökten bir su indirdi de
onunla size rızık olmak üzere mahsûller çıkardı.
وَسَخَّرَ لَكُمُ الْفُلْكَ لِتَجْرِيَ فِي الْبَحْرِ بِاَمْرِه۪ۚ
Ve izni ile denizde akıp gitmesi için
gemileri emrinize itâat eder kıldı.
وَسَخَّرَ لَكُمُ الْاَنْهَارَۚ
Nehirleri de hizmetinize verdi.
وَسَخَّرَ لَكُمُ الشَّمْسَ وَالْقَمَرَ دَٓائِبَيْنِۚ
(Yörüngelerinde) devamlı olarak hareket eden
güneşi ve ayı yine sizin için itâatkâr kıldı.
وَسَخَّرَ لَكُمُ الَّيْلَ وَالنَّهَارَۚ
Geceyi ve gündüzü de hizmetinize verdi.
وَاٰتٰيكُمْ مِنْ كُلِّ مَا سَاَلْتُمُوهُۜ
Ve size, kendisinden istediğiniz
şeylerin hepsinden verdi.
وَاِنْ تَعُدُّوا نِعْمَتَ اللّٰهِ لَا تُحْصُوهَاۜ
Bununla berâber, Allah’ın ni‘metini
sayacak olsanız, onu sayamazsınız.
اِنَّ الْاِنْسَانَ لَظَلُومٌ كَفَّارٌ۟
Muhakkak ki insan,
(Allah’ın bunca ni‘metlerine rağmen)
gerçekten çok zâlimdir, çok nankördür.
İbrâhîm Sûresi,31-34.Âyet
Furkân-ı Hakîm / Zulüm ve Zâlimler · Marifet Petekleri