Tevfik, Zafer lütuftur
Başarmak ve zafer ancak Allah(’ın yardımı) iledir
قَالَ وَمَا تَوْف۪يق۪ٓي اِلَّا بِاللّٰهِۜ
(Şuayb) dedi ki: ...
Muvaffakiyetim ise ancak Allah(’ın yardımı) iledir.
عَلَيْهِ تَوَكَّلْتُ وَاِلَيْهِ اُن۪يبُ
(Ben) yalnız O’na tevekkül ettim
ve ancak O’na yönelirim.”
Hûd )As(Sûresi, 88.Âyet
وَمَا النَّصْرُ اِلَّا مِنْ عِنْدِ اللّٰهِ الْعَز۪يزِ الْحَك۪يمِۙ
Zafer, ancak Azîz (kudreti dâimâ gālib gelen),
Hakîm (her işi hikmetli) olan Allah katındandır.
Âl-i İmrân Sûresi,126,Âyet
Muvaffakiyeti kendinizden değil, Allah'tan bilin ve Rabbine hamd ile tesbîh et ve O’ndan mağfiret dile!
اِذَا جَٓاءَ نَصْرُ اللّٰهِ وَالْفَتْحُۙ
Allah’ın nasr’ı (yardımı) ve fetih geldiği zaman!
وَرَاَيْتَ النَّاسَ يَدْخُلُونَ ف۪ي د۪ينِ اللّٰهِ اَفْوَاجاًۙ
Ve insanları bölük bölük Allah’ın dînine
girerken gördüğün (zaman)!
فَسَبِّحْ بِحَمْدِ رَبِّكَ وَاسْتَغْفِرْهُۜ
Artık Rabbine hamd ile tesbîh et
ve O’ndan mağfiret dile!
اِنَّهُ كَانَ تَوَّاباً
Çünki O, Tevvâb (tevbeleri çok kabûl eden)dir.
Nâsır Sûresi, --3-1.Âyet
Siz öldürmediniz, velâkin Allah öldürdü
فَلَمْ تَقْتُلُوهُمْ وَلٰكِنَّ اللّٰهَ قَتَلَهُمْۖ
İşte onları (Bedir’de aslında, siz) öldürmediniz,
velâkin onları Allah öldürdü!
وَمَا رَمَيْتَ اِذْ رَمَيْتَ وَلٰكِنَّ اللّٰهَ رَمٰىۚ
Attığın zaman da (sen) atmadın, fakat Allah attı!
وَلِيُبْلِيَ الْمُؤْمِن۪ينَ مِنْهُ بَلَٓاءً حَسَناًۜ
Hem mü’minleri güzel bir imtihanla
(ni‘metle, zafer ve ganîmetle) imtihân etmek
için (böyle yaptı).
اِنَّ اللّٰهَ سَم۪يعٌ عَل۪يمٌ
Şübhesiz ki Allah, Semî‘ (herşeyi işiten)dir,
Alîm (herşeyi bilen)dir.
Enfâl Sûresi,17.Âyet
Allah’ı çokça anınız ki zafer sizin olsun.
يَٓا اَيُّهَا الَّذ۪ينَ اٰمَنُٓوا اِذَا لَق۪يتُمْ فِئَةً فَاثْبُتُوا
وَاذْكُرُوا اللّٰهَ كَث۪يرًا لَعَلَّكُمْ تُفْلِحُونَۚ
Ey iman edenler! Bir düşman birliği ile çatıştığınız vakit sebat ediniz ve Allah’ı çokça anınız ki zafer sizin olsun.
Enfâl Sûresi, 45.Âyet
Yûsuf (As) ı Mısır'a "Biz Yerleştirdik
وَقَالَ الَّذِي اشْتَرٰيهُ مِنْ مِصْرَ لِامْرَاَتِه۪ٓ اَكْرِم۪ي مَثْوٰيهُ
Onu satın alan Mısır’lı (vezir) ise, karısına:
اَكْرِم۪ي مَثْوٰيهُ
“Onun makāmını şerefli tut (ona iyi bak)!
عَسٰٓى اَنْ يَنْفَعَنَٓا اَوْ نَتَّخِذَهُ وَلَداًۜ
Olur ki bize faydası dokunur veya onu evlâd ediniriz” dedi.
وَكَذٰلِكَ مَكَّنَّا لِيُوسُفَ فِي الْاَرْضِۘ
وَلِنُعَلِّمَهُ مِنْ تَأْو۪يلِ الْاَحَاد۪يثِۜ
Böylece Yûsuf’u o yerde (Mısır’da) yerleştirdik
(ki adâletle hükmetsin), bir de ona rüyâların ta‘bîrini öğretelim (diye böyle yaptık).
وَاللّٰهُ غَالِبٌ عَلٰٓى اَمْرِه۪ وَلٰكِنَّ اَكْثَرَ النَّاسِ لَا يَعْلَمُونَ
Allah ise, emrinde gālibdir (dilediği herşeyi yapar); fakat insanların çoğu bilmezler.
وَلَمَّا بَلَغَ اَشُدَّهُٓ اٰتَيْنَاهُ حُكْماً وَعِلْماًۜ
وَكَذٰلِكَ نَجْزِي الْمُحْسِن۪ينَ
Nihâyet (Yûsuf’un) gücü kemâle erince,
(biz) ona hikmet ve ilim verdik
İşte iyilik edenleri böyle mükâfâtlandırırız.
Yûsuf (As)Sûresi,21-22.Âyet
Yûsuf’a o yerde (Mısır’da) imkân (ve kudret) veren Rabbinizdir
وَقَالَ الْمَلِكُ ائْتُون۪ي بِه۪ٓ اَسْتَخْلِصْهُ لِنَفْس۪يۚ
Hükümdar ise:
“Onu bana getirin; kendime hâs
(müşâvir) yapayım” dedi.
فَلَمَّا كَلَّمَهُ قَالَ اِنَّكَ الْيَوْمَ لَدَيْنَا مَك۪ينٌ اَم۪ينٌ
Sonra onunla konuşunca:
“Doğrusu sen bugün bizim yanımızda
makam sâhibi emîn bir kimsesin!” dedi.
قَالَ اجْعَلْن۪ي عَلٰى خَزَٓائِنِ الْاَرْضِۚ
(Yûsuf:)
“Beni memleketin hazînelerinin başına getir!
اِنّ۪ي حَف۪يظٌ عَل۪يمٌ
Çünki ben iyi muhâfaza eden,
(idâresini) iyi bilen bir kimseyim” dedi.
وَكَذٰلِكَ مَكَّنَّا لِيُوسُفَ فِي الْاَرْضِۚ
İşte böylece Yûsuf’a o yerde
(Mısır’da) imkân (ve kudret) verdik.
يَتَبَوَّاُ مِنْهَا حَيْثُ يَشَٓاءُۜ
Oradan dilediği yerde oturuyordu.
نُص۪يبُ بِرَحْمَتِنَا مَنْ نَشَٓاءُ
وَلَا نُض۪يعُ اَجْرَ الْمُحْسِن۪ينَ
Rahmetimizi dilediğimiz kimseye nasîb ederiz
ve iyilik edenlerin mükâfâtını zâyi‘ etmeyiz.
Yûsuf (As) Sûresi, 54-55-56.Âyet
“Bu, Rabbimin bir lütfudur!
قَالَ الَّذ۪ي عِنْدَهُ عِلْمٌ مِنَ الْكِتَابِ
Yanında kitabdan bir ilim bulunan zât
(Âsaf bin Berhıya):
اَنَا۬ اٰت۪يكَ بِه۪ قَبْلَ اَنْ يَرْتَدَّ اِلَيْكَ طَرْفُكَۜ
“(Senin) göz açıp kapaman (esnâsında,
henüz nazarın) sana dönmeden önce,
ben onu sana getiririm” dedi.
فَلَمَّا رَاٰهُ مُسْتَقِرًّا عِنْدَهُ
(Süleymân) birden onu (o tahtı) yanına yerleşivermiş
olarak görünce:
قَالَ هٰذَا مِنْ فَضْلِ رَبّ۪ي۠ لِيَبْلُوَن۪ٓي ءَاَشْكُرُ اَمْ اَكْفُرُۜ
“Bu, Rabbimin bir lütfudur!
Tâ ki şükür mü edeceğim, yoksa nankörlük mü
edeceğim diye beni imtihân ediyor!
وَمَنْ شَكَرَ فَاِنَّمَا يَشْكُرُ لِنَفْسِه۪ۚ
Hâlbuki kim şükrederse,
o takdirde ancak kendisi için şükreder;
وَمَنْ كَفَرَ فَاِنَّ رَبّ۪ي غَنِيٌّ كَر۪يمٌ
kim de nankörlük ederse, artık şübhesiz ki
Rabbim, Ganî (hiçbir şeye muhtaç olmayan)dır,
Kerîm (çok cömert olan)dır” dedi.
Neml Sûresi,40.Âyet
(Yûsuf) dedi ki: Allah bize lütufta bulundu.
قَالَ هَلْ عَلِمْتُمْ مَا فَعَلْتُمْ بِيُوسُفَ
وَاَخ۪يهِ اِذْ اَنْتُمْ جَاهِلُونَ
(Yûsuf) dedi ki:
“Siz câhil kimseler iken Yûsuf’a
ve kardeşine neler yaptığınızı bildiniz mi?”
قَالُٓوا ءَاِنَّكَ لَاَنْتَ يُوسُفُۜ
(Onlar:) “Yoksa sen, gerçekten sen,
Yûsuf musun?” dediler.
قَالَ اَنَا۬ يُوسُفُ وَهٰذَٓا اَخ۪يۘ
(O da:) “(Evet) ben Yûsuf’um, bu da kardeşim!
قَدْ مَنَّ اللّٰهُ عَلَيْنَاۜ
Şübhesiz ki Allah bize lütufta bulundu.
اِنَّهُ مَنْ يَتَّقِ وَيَصْبِرْ فَاِنَّ اللّٰهَ
لَا يُض۪يعُ اَجْرَ الْمُحْسِن۪ينَ
Doğrusu şu ki, kim (Allah’dan) sakınır ve sabrederse, artık şübhesiz Allah, iyilik edenlerin mükâfâtını zâyi‘ etmez” dedi.
قَالُوا تَاللّٰهِ لَقَدْ اٰثَرَكَ اللّٰهُ عَلَيْنَا
وَاِنْ كُنَّا لَخَاطِـ۪ٔينَ
(Kardeşleri:) “Allah’a yemîn olsun, muhakkak ki Allah, seni bize üstün kıldı; hâlbuki şübhesiz (biz) elbette hatâ eden kimseler olmuştuk” dediler.
Yûsuf )As(Sûresi89,.91Âyet
Îmân,insanlara Allah’ın bir lütfudur
وَاتَّبَعْتُ مِلَّةَ اٰبَٓاءٖٓى اِبْرٰهٖيمَ وَاِسْحٰقَ وَيَعْقُوبَۜ
“Çünki (ben,) atalarım İbrâhîm, İshâk ve Ya‘kūb’un dînine tâbi‘ oldum.
مَا كَانَ لَنَٓا اَنْ نُشْرِكَ بِاللّٰهِ مِنْ شَىْءٍۜ
Allah’a herhangi bir şeyi ortak koşmamız,
bizim için (aslâ câiz) olmaz!
ذٰلِكَ مِنْ فَضْلِ اللّٰهِ عَلَيْنَا وَعَلَى النَّاسِ
وَلٰكِنَّ اَكْثَرَ النَّاسِ لَا يَشْكُرُونَ
.Bu, bize ve insanlara Allah’ın bir lütfudur;
fakat insanların çoğu şükretmezler
Yûsuf (As) Sûresi 38. Âyet
Bana ihsanda bulundu
وَرَفَعَ اَبَوَيْهِ عَلَى الْعَرْشِ وَخَرُّوا لَهُ سُجَّدًاۚ
Böylece (sarayına geldiklerinde) ana-babasını (kendi) tahtın(ın) üstüne çıkardı ve (derken hepsi) onun (Yûsuf) için secde ediciler olarak, secdeye kapandılar.
وَقَالَ يَٓا اَبَتِ هٰذَا تَاْوٖيلُ رُءْيَاىَ مِنْ قَبْلُؗ
(Yûsuf) dedi ki: “Ey Babacığım!
İşte bu, evvelki rüyâmın ta‘bîridir.
قَدْ جَعَلَهَا رَبّٖى حَقًّاۜ
Doğrusu Rabbim onu gerçek kıldı.
وَقَدْ اَحْسَنَ بٖٓى
Hem şübhesiz bana ihsanda bulundu;
اِذْ اَخْرَجَنٖى مِنَ السِّجْنِ وَجَٓاءَ بِكُمْ
مِنَ الْبَدْوِ مِنْ بَعْدِ اَنْ نَزَغَ الشَّيْطَانُ
بَيْنٖى وَبَيْنَ اِخْوَتٖىۜ
çünki beni zindandan çıkardı ve şeytan benimle kardeşlerimin arasını bozduktan sonra sizi çölden getirdi.
اِنَّ رَبّٖى لَطٖيفٌ لِمَا يَشَٓاءُۜ
Muhakkak ki Rabbim, ne dilerse
çok hoş tedbîr edendir.
اِنَّهُ هُوَ الْعَلٖيمُ الْحَكٖيمُ
. Şübhesiz ki, Alîm (hakkıyla bilen),
Hakîm (her işi hikmetli olan) ancak O’dur
Yûsuf (As) Sûresi 100. Âyet
رَبِّ قَدْ اٰتَيْتَنٖى مِنَ الْمُلْكِ
وَعَلَّمْتَنٖى مِنْ تَاْوٖيلِ الْاَحَادٖيث
Rabbim! Bana mülkden (bir nasib) verdin
ve bana rüyâların ta‘bîrinden (bir ilim) öğrettin.
فَاطِرَ السَّمٰوَاتِ وَالْاَرْضِ
Ey gökleri ve yeri hakkıyla yaratan!
اَنْتَ وَلِيّٖ فِى الدُّنْيَا وَالْاٰخِرَةِۚ
Sen, dünyada da âhirette de benim velîmsin
(gerçek dostumsun).
تَوَفَّنٖى مُسْلِمًا وَاَلْحِقْنٖى بِالصَّالِحٖينَ
Canımı Müslüman olarak al ve beni
sâlih kimseler arasına kat
Yûsuf (As) Sûresi 101. Âyet
İşte bu günler (öyle günlerdir) ki, onları insanlar arasında evirir çeviririz.
اِنْ يَمْسَسْكُمْ قَرْحٌ فَقَدْ مَسَّ الْقَوْمَ قَرْحٌ مِثْلُهُۜ
Eğer (Uhud’da) size bir yara dokunduysa,
doğrusu (size düşman olan) o kavme de (Bedir’de)
onun misli olan bir yara dokunmuştu.
وَتِلْكَ الْاَيَّامُ نُدَاوِلُهَا بَيْنَ النَّاسِۚ
İşte bu günler (öyle günlerdir) ki,
onları insanlar arasında evirir çeviririz.
وَلِيَعْلَمَ اللّٰهُ الَّذ۪ينَ اٰمَنُوا وَيَتَّخِذَ مِنْكُمْ شُهَدَٓاءَۜ
Tâ ki Allah, îmân edenleri ortaya çıkarsın ve içinizden (bu uğurda can veren)
şehîdler (ve yaptıklarınıza şâhidler) edinsin!
وَاللّٰهُ لَا يُحِبُّ الظَّالِم۪ينَۙ
Çünki Allah, zâlimleri sevmez.
Âl-i İmrân Sûresi, 140.Âyet
ثُمَّ صَرَفَكُمْ عَنْهُمْ لِيَبْتَلِيَكُمْۚ
(Uhud'da) Sonra (Allah) sizi imtihân etmek için,
sizi onlardan (onları mağlûb etmekten) alıkoydu.
وَلَقَدْ عَفَا عَنْكُمْۜ
Bununla berâber muhakkak ki (O) sizi affetti.
وَاللّٰهُ ذُو فَضْلٍ عَلَى الْمُؤْمِن۪ينَ
Hem Allah, mü’minlere karşı (pek büyük)
ihsan sâhibidir.
Âl-i İmrân Sûresi, 152.Âyet
Hani (o gün) çokluğunuz sizi gururlandırmıştı da
لَقَدْ نَصَرَكُمُ اللّٰهُ ف۪ي مَوَاطِنَ كَث۪يرَةٍۙ وَيَوْمَ حُنَيْنٍۙ
And olsun ki Allah, size birçok yerlerde
ve Huneyn gününde yardım etmişti.
اِذْ اَعْجَبَتْكُمْ كَثْرَتُكُمْ فَلَمْ تُغْنِ عَنْكُمْ شَيْـًٔا
وَضَاقَتْ عَلَيْكُمُ الْاَرْضُ بِمَا رَحُبَتْ ثُمَّ وَلَّيْتُمْ مُدْبِر۪ينَۚ
Hani (o gün) çokluğunuz sizi gururlandırmıştı da (bu i‘timâdınız) size hiçbir fayda vermemişti ve yeryüzü bütün genişliğine rağmen size dar gelmişti; sonra (düşmana) arkanızı çeviren kimseler olduğunuz hâlde dönüp kaçmıştınız.
ثُمَّ اَنْزَلَ اللّٰهُ سَك۪ينَتَهُ عَلٰى رَسُولِه۪
وَعَلَى الْمُؤْمِن۪ينَ وَاَنْزَلَ جُنُودًا
لَمْ تَرَوْهَا وَعَذَّبَ الَّذ۪ينَ كَفَرُواۜ
Sonra Allah, peygamberinin üzerine ve
mü’minlerin üzerine sekînetini(kalblere sükûnet ve huzur veren rahmetini) indirdi; hem sizin görmediğiniz (meleklerden) ordular indirdi
ve inkâr edenlere azâb etti.
وَذٰلِكَ جَزَٓاءُ الْكَافِر۪ينَ
Kâfirlerin cezâsı ise, işte budur.
Tevbe Sûresi, 25-26.Âyet
Nice az (sayıdaki) topluluk, (daha) çok (sayıdaki) cemâate Allah’ın izniyle gālib gelmiştir!”
قَالَ الَّذ۪ينَ يَظُنُّونَ اَنَّهُمْ مُلَاقُوا اللّٰهِۙ
Gerçekten kendilerinin Allah’a kavuşacak
kimseler olduklarını sezenler
(yakînen inananlar) ise şöyle dediler
كَمْ مِنْ فِئَةٍ قَل۪يلَةٍ غَلَبَتْ فِئَةً كَث۪يرَةً بِاِذْنِ اللّٰهِۜ
“Nice az (sayıdaki) topluluk, (daha) çok (sayıdaki) cemâate Allah’ın izniyle gālib gelmiştir!”
وَاللّٰهُ مَعَ الصَّابِر۪ينَ
Çünki Allah, sabredenlerle berâberdir.
Bakara Sûresi,249.Âyet
Eğer Allah size yardım ederse, artık size gālib gelecek kimse yoktur!
اِنْ يَنْصُرْكُمُ اللّٰهُ فَلَا غَالِبَ لَكُمْۚ
Eğer Allah size yardım ederse,
artık size gālib gelecek kimse yoktur!
وَاِنْ يَخْذُلْكُمْ فَمَنْ ذَا الَّذ۪ي يَنْصُرُكُمْ مِنْ بَعْدِه۪ۜ
Hâlbuki sizi yardımsız bırakırsa, o takdirde
O’ndan sonra size kim yardım edebilir?
وَعَلَى اللّٰهِ فَلْيَتَوَكَّلِ الْمُؤْمِنُونَ
Öyle ise mü’minler artık ancak
Allah’a tevekkül etsinler!
Âl-i İmrân Sûresi,160.Âyet
Allah’ın dostluğunu ve yardımını kazanmış olan kimse başkalarının yardımına muhtaç olmaz. O’nun yardımının tecelli ettiği yerde mağlûbiyet yoktur; yardımsız bıraktıkları ise iflâh olmazlar. Bu sebeple müminler sadece O’na dayanmalı, O’na tevekkül etmeli ve O’ndan yardım istemelidirler. Allah’ın bir kimseye veya bir millete yardım etmesi veya onları yardımsız bırakması şüphesiz ki sebeplere ve hikmetlere dayanmaktadır.
Bu sebeple müminler Allah’ın yardımına erişebilmek için O’nun rızâsına uygun hareket etmeli ve gazabına sebep olacak davranışlardan da sakınmalıdır. Ancak böyle yaptıkları takdirde yüce Allah’ın yardımına lâyık olurlar.
Nitekim “Ey iman edenler! Allah’a yardım ederseniz O da size yardım eder ve ayaklarınızı sağlam bastırır”
(Muhammed 47/7) meâlindeki âyette buna işaret buyurulmuştur.
Burada Allah’a yardımdan maksat O’nun emir ve yasaklarına, evrende yarattığı ilâhî kanunlara uygun davranarak sebeplere sarılmaktır. Aksi takdirde Uhud Savaşı’nda olduğu gibi başarısızlık kaçınılmaz olur.
(Diyanet Tefsirinden)
Furkân-ı Hakîm / Allah'ın Rahmeti, Sevgisi ve Yardımı · Marifet Petekleri