Allah'ın Rab olması
"RABB" İsminin anlamı
Müellif:
Sözlükte “bir şeyi yetkinlik noktasına varıncaya kadar kademe kademe inşa edip geliştirmek mânasındaki rab (rabb) kelimesi mübalağa ifade etmek üzere daha çok sıfat gibi kullanılır ve kelimeye hepsi de Allah Teâlâ hakkında olmak üzere “mâlik, seyyid, idare eden, terbiye eden, gözetip koruyan, nimet veren, ıslah edip geliştiren, mâbud” gibi anlamlar verilir.
(Râgıb el-İsfahânî, el-Müfredât, “rbb” md.; İbnü’l-Esîr, en-Nihâye, “rbb” md.).(T.D.V. İSLÂM ANSİKLOPEDİSİ)
- Allah Teâlâ âlemlerin Rabbi olduğundan kâinatın hepsinde onun kanunları geçerlidir. (Elmalılı Tefsiri,Fatiha(
- Evet, bütün kâinatı bütün şuûnâtıyla ve keyfiyâtıyla kabza-i rububiyetinde tutup bir hane ve bir saray hükmünde, kemâl-i intizamla tedbir ve idare ve terbiye eden bir Zât-ı Akdese, misil ve mesîl ve şerîk ve şebîh olmaz, muhaldir. (RNK-.30Lem'a(
Rab-Efendi anlam ilişkisi
وَرَاوَدَتْهُ الَّت۪ي هُوَ ف۪ي بَيْتِهَا عَنْ نَفْسِه۪
وَغَلَّقَتِ الْاَبْوَابَ وَقَالَتْ هَيْتَ لَكَۜ
Ve o evinde kaldığı (hanım), onun nefsinden
murâd almak istedi de kapıları iyice kilitledi ve:
“Haydi gel!” dedi.
قَالَ مَعَاذَ اللّٰهِ اِنَّهُ رَبّ۪ٓي اَحْسَنَ مَثْوَايَۜ
(Yûsuf) dedi ki: “Allah’a sığınırım!
Şübhesiz ki o (kocan), benim efendimdir;
benim mevkiimi (hep) güzel tuttu.
اِنَّهُ لَا يُفْلِحُ الظَّالِمُونَ
Şu muhakkak ki, zâlimler kurtuluşa ermezler.”
Yûsuf Sûresi, 23.Âyet
Efendinin yanında benden bahset
وَقَالَ لِلَّذ۪ي ظَنَّ اَنَّهُ نَاجٍ مِنْهُمَا اذْكُرْن۪ي عِنْدَ رَبِّكَۘ
Onlardan, kurtulacağına inandığı kişiye,
“Efendinin yanında benden bahset” dedi.
فَاَنْسٰيهُ الشَّيْطَانُ ذِكْرَ رَبِّه۪
Fakat şeytan ona,
efendisine Yûsuf’tan söz etmeyi unutturdu.
فَلَبِثَ فِي السِّجْنِ بِضْعَ سِن۪ينَۜ۟
Dolayısıyla Yûsuf birkaç sene daha zindanda kaldı.
Yûsuf Sûresi,42.Âyet
Efendine dön de sor ona,
وَقَالَ الْمَلِكُ ائْتُون۪ي بِه۪ۚ
Kral “Onu bana getirin!” dedi.
مَا بَالُ النِّسْوَةِ الّٰت۪ي قَطَّعْنَ اَيْدِيَهُنَّۜ
فَلَمَّا جَٓاءَهُ الرَّسُولُ قَالَ ارْجِعْ اِلٰى رَبِّكَ فَسْـَٔلْهُ
Elçi Yûsuf’a geldiğinde Yûsuf,
“Efendine dön de sor ona,
‘Ellerini kesen o kadınların zoru neydi?’
اِنَّ رَبّ۪ي بِكَيْدِهِنَّ عَل۪يمٌ
Şüphesiz Rabbim onların hilesini çok iyi bilir” dedi.
Yûsuf Sûresi, 50.Âyet
Allah ile beraber O'nun Rab ismine de îmân etmek
Ruhlar âleminde insandan alınan söz
)Ben sizin Rabbiniz değil miyim!(
وَمَا لَكُمْ لَا تُؤْمِنُونَ بِاللّٰهِۚ
وَالرَّسُولُ يَدْعُوكُمْ لِتُؤْمِنُوا بِرَبِّكُمْ
Peygamber sizi Rabbinize îmân etmeniz için
da‘vet ettiği hâlde, size ne oluyor ki
Allah’a îmân etmiyorsunuz?
وَقَدْ اَخَذَ مٖيثَاقَكُمْ اِنْ كُنْتُمْ مُؤْمِنٖينَ
Hâlbuki (Allah, ruhlar âleminde sizden) sağlam
sözünüzü almıştı; eğer (gerçek) mü’minler oldu iseniz
(ahdinize uyun ve samîmâne îmân edin !
Hadîd Sûresi 8. Âyet
"Rabbimiz Allah'dır” diyen Korkmaz ve üzülmez
اِنَّ الَّذ۪ينَ قَالُوا رَبُّنَا اللّٰهُ ثُمَّ اسْتَقَامُوا
تَتَنَزَّلُ عَلَيْهِمُ الْمَلٰٓئِكَةُ
اَلَّا تَخَافُوا وَلَا تَحْزَنُوا
وَاَبْشِرُوا بِالْجَنَّةِ الَّت۪ي كُنْتُمْ تُوعَدُونَ
Şübhesiz ki “Rabbimiz Allahdır” deyip,
sonra (ihlâs ile) dosdoğru olanların üzerine
(ölüm ânında, kabirde ve haşir meydanında):
“Korkmayın, üzülmeyin
ve va‘d olunup durduğunuz Cennetle sevinin!”
diye melekler iner.
Fussilet Sûresi, 30.Âyet
اِنَّ الَّذٖينَ قَالُوا رَبُّنَا اللّٰهُ ثُمَّ اسْتَقَامُوا
فَلَا خَوْفٌ عَلَيْهِمْ وَلَا هُمْ يَحْزَنُونَۚ
Gerçekten, “Rabbimiz Allah'dır!” deyip,
sonra da dosdoğru olan kimseler var ya,
onlara artık korku yoktur ve onlar mahzun (da) olmayacaklardır.
Ahkâf Sûresi 13. Âyet
Âlemlerin Rabbi olan Allah dilemedikçe
وَمَا تَشَٓاؤُ۫نَ اِلَّٓا اَنْ يَشَٓاءَ اللّٰهُ رَبُّ الْعَالَمٖينَ
Âlemlerin Rabbi olan Allah dilemedikçe,
siz dileyemezsiniz!
Tekvîr Sûresi 29. Âyet
Rab, varlık üzerinde tasarruf sahibidir
رَبِّ السَّمٰوَاتِ وَالْاَرْضِ وَمَا بَيْنَهُمَاۢ اِنْ كُنْتُمْ مُوقِن۪ينَ
Eğer kat‘î olarak îmân eden kimseler iseniz
(bilin ki Allah), göklerin ve yerin ve ikisi arasında
bulunanların Rab'bidir.
Duhân Sûresi,7.Âyet
Göklerin ve yerin Rabbi kimdir?
قُلْ مَنْ رَبُّ السَّمٰوَاتِ وَالْاَرْضِۜ
قُلِ اللّٰهُۜ
De ki:
“Göklerin ve yerin Rabbi kimdir?”
De ki: “Allah’dır?”
Ra‘d Sûresi 16. Âyet
Başa gelen şey Rab'binin hükmüdür
Rab'binin hükmüne sabret
وَاصْبِرْ لِحُكْمِ رَبِّكَ
(Ey Resûlüm!)
Artık Rab'binin hükmüne sabret
Tûr Sûresi 48.Âyet
Rabbin dilediğini yaratır ve seçer.
وَرَبُّكَ يَخْلُقُ مَا يَشَٓاءُ وَيَخْتَارُۜ
Rabbin ise, dilediğini (dilediği gibi) yaratır ve seçer.
مَا كَانَ لَهُمُ الْخِيَرَةُۜ
Onların (o kulların, bu yaratılışta) seçme hakkı yoktur.
Kasas Sûresi, 68.Âyet
Dilerse size merhamet eder, dilerse sizi cezalandırır
رَبُّكُمْ اَعْلَمُ بِكُمْۜ
Sizi en iyi bilen Rabbinizdir.
اِنْ يَشَأْ يَرْحَمْكُمْ اَوْ اِنْ يَشَأْ يُعَذِّبْكُمْۜ
Dilerse size merhamet eder,
dilerse sizi cezalandırır.
İsrâ Sûresi,54.Âyet
Furkân-ı Hakîm / Rab İsmi, Esmâsı ve Ef'âli · Marifet Petekleri