Arama

Başlık ve içerikte ara

Benlikten Allah'a

9 dk

Sen yoldan kalktın mı Hakk'a erersin.

Abdülkadir Geylâni (r.a) diyor ki;

Kişiyi Hak yolundan ayıran benliktir, vâriyettir.

İnsana bundan daha büyük bir yük yoktur.

Varlık Hakk'ın iken, sen nasıl ben, benim varlığım dersin? Gönlünde bu duygu olan Hakk yolunda yürüyemez.

Bâyezid-i Bistami Hazretlerine sordular:

"Yâ Bâyezid! Hakk'a giden yol nasıldır, ona nasıl ulaşılır"?

Hazret cevap verdiler:

"Sen yoldan kalktın mı Hakk'a erersin".

(Abdülkadir Geylâni Külliyatı.S.207)

Kendi nefsini Firavun'un nefsinden yüz bin defâ daha aşağı görmeli.

Şâh-ı Nakşibend hazretleri şöyle anlatmıştır:

"Bir sâlik, hakîkat yolunda kendi nefsini Fir'avn'ın nefsiyle mukâyese etmeli ve kendi nefsini onun nefsinden yüz bin defâ daha aşağı görmeli.

Eğer böyle olmazsa, o sâlik, hakîkat yolunun ehli olamaz.

O yolda yokluk, nefsi temizlemek kolay değildir. Fakat bu, yolda maksada ulaşmak için bir ip ucudur.

İşte ben de bunun için, nefsimi varlıkların her tabakasına nisbet edip, bu yolda yürüdüm. Nefsimi kâinâttaki her şey ile karşılaştırdım. Hakîkatte her şeyi, her varlığı, her mahlûku daha üstün ve daha hoş gördüm.

O hâle geldi ki, nefsim ile varlıklardan herhangi biri arasında kıyâs yaparak düşündüm. Kendimi aşağı ve âciz gördüm.

Bu, benim içimdeki her türlü kir ve pası temizledi.

Kâinâtta ne varsa hepsinden fayda gördüm. Fakat nefsimden hiçbir fayda görmedim. Nefsimin önüne geçmemiş olsaydım, onu terbiye etmeseydim ve kendi isteği ile başbaşa bıraksaydım, beni bu kapıdan içeri almadıkları, bu makama koymadıkları gibi, nefsimin daha bana nice zararları dokunacaktı."

Yine şöyle anlatmıştır:

"Gençliğimde Allahü teâlâya yalvarıp;

"Yâ Rabbî! Bana yardımını ihsân et. Bu yolun ağırlığını çekmeye kuvvet ver. Bu yolda ne kadar riyâzet, nefsin isteklerini yapmamak ve mücâhede, nefsin istemediği ne varsa yapayım." diye duâ ettim.

Allahü teâlâ duâmı kabûl buyurup, bana öyle bir kuvvet ve kudret ihsân etti ki bu yolun ne kadar zahmet ve meşakkati varsa hepsine katlandım. Ne yapmak lâzımsa Allahü teâlâya hamd olsun yaptım. Şimdi ihtiyâr hâlimde, riyâzetten ve nefsimle mücâdeleden kurtulmuş bulunuyorum... "

Gönül evini kendinden de temizle

Mevlâna (r.a) diyor ki;

Ey kendinden geçmiş ve gönül evini dünyevî arzulardan temizlemiş kişi; gönül evini kendinden de temizle.

Hatta, kendinden geçme isteğini bile gönülden at gitsin; onun gelmesi için, kendin de gönül evinden çık, git.

(Mevlâna. Dîvân-ı Kebîr/ Seçmeler. Cild 3.S.432)

Ey köle!

Eğer sen efendini tanısaydın,

nefsin gururundan gönlünü boşaltırdın.

Eğer, efendini iyice tanımış olsaydın,

ondan başkasıyla bir lahza meşgul olmazdın.

(Mevlâna. Dîvân-ı Kebîr/ Seçmeler. Cild 4.S.319)

Benlikten kurtularak Hakk'ı bulmak

Mevlâna (r.a) diyor ki;

Rahattan,ızdıraptan, benlikten kendini hatırlamaktan kurtulmadıkça, seni vuslata erenlerin, mânen Hakk'ı bulanların yanına almazlar, oraya varmaya yol vermezler.

(Mevlâna. Dîvân-ı Kebîr/ Seçmeler. Cild 1.S.257)

Eğer sen, Hakk'ın varlığında yok olursan, seni gerçek varlığa döndürürler.

Benlikten kurtulur, alçak gönüllü olursan, o kadar büyürsün ki âleme sığmazsın, işte o zaman seni sensiz sana gösterirler.

(Mevlâna. Dîvân-ı Kebîr/ Seçmeler. Cild 4.S.141)

Bu dünya zindandır, biz de zindandaki mahpuslarız.

Zindanı del, kendini kurtar!

(MEVLÂNÂ CELÂLEDDÎN-i RÛMÎ)

Hangi renk camdan bakarsan güneşi o renkte görürsün.

Camı kır ki nur görünsün.

(MEVLÂNÂ CELÂLEDDÎN-i RÛMÎ)

İbrahim Hakkı (r.a) diyor ki;

Muhabbetullah, vücudunun parçalarının

O'nun olduğunu müşahedendir.

Muhabbet, kendini tamamen mahbubuna hibe etmendir.

Senden senin için bir şey kalmamasıdır.

Böylece O'nun olursun.

(İbrahim Hakkı Hz. Mârifetnâme)

İnsanın rûhu cilalı bir ayna olup onunla gönül tecelli yeri olur.

Eğer sen beden zulmetinden geçip, kalb safâsını bulursan,

aşk nûru ile dolup, vahdet âlemine gelirsin ve Hakk'ın âşinası olup O'nunla kalırsın.

(İbrahim Hakkı Hz.Mârifetnâme.S:424)

Benliği terk et, sahibine ver

Hayat bir sıfattır. Allâh'ın sıfatı.

Ona sâhip çıkıp 'benim' deme.

Benliği terk et, sahibine ver.

(Yûnus Emre Dîvânı ve Şerhi-M.Efdal Emre)

Allâh ile bir olanın şeriki olmaz.

Deryaya kavuşan damla, derya olmuştur.

Deryada damladan eser kalmamıştır.

Deryâ içinde deryâya kıyas yapılacak bir damla mevcûd değildir.

(Yûnus Emre Dîvânı ve Şerhi-M.Efdal Emre)

Bir fiilin yapılabilmesi için, en evvela güce ihtiyaç vardır.

'Güç, kuvvet Allâh'ındır'. Şimdi sen bu sırrı bilme, idrâk etme, sonra da 'ben yaptım, ben ettim' diyerek Allah'a şirk koş. İnsanlara sataşmaya yelten.

(Yûnus Emre Dîvânı ve Şerhi-M.Efdal Emre)

Mânâ şarabı olan ilâhi aşk ve irfandan kana kana içenler, kendilerinden (vâriyetlerinden) geçerler.

Bu ilâhi aşk ve irfan, ilâhi zevklerdir ki, tarifi yapılmaz, yaşanır. Hâl, kâl ile anlatılmaz.

(Yûnus Emre Dîvânı ve Şerhi-M.Efdal Emre)

Bizler ve tüm varlıklar birer mazhârız.

Ney gibiyizdir.

Üflerse sesimiz çıkar, üflemezse çıkmaz.

Sadâmız üfleyene aittir.

Bizler boş birer kamıştan öte birşey değiliz.

Kamışta üfleyen de O'dur.

(Yûnus Emre Dîvânı ve Şerhi-M.Efdal Emre)

Biz birer gölge varlığız, biz yokuz

Mevlâna (r.a) diyor ki;

Görmediğimiz hâlde neden seni seviyoruz?

Ey yok gibi görünen aziz varlık!

Biz birer gölge varlığız, biz yokuz;

Var olan, eserleri ile kendini hissettiren ebedi

ve sonsuz varlık sensin!

(Mevlâna. Dîvân-ı Kebîr/ Seçmeler. Cild 1.S.59)

Aslında sen yoksun, senin için belâ şudur ki,

bu dünyada sen kendini var sanıyorsun.

(Mevlâna. Dîvân-ı Kebîr/ Seçmeler. Cild 4.S.321)

Bir defa "bir" dedikten sonra bir daha aslâ "iki" demeyeceksin.

Ebû Said İbni Ebû'l -Hayr (967-1049)

Horasan da doğup İbn Sina'yı tanıdı.

Şair ve Evliyaullahtandır.

Ebû Said'e göre "ben" likten sıyrılıp Allah'a kavuşup,

O'nu tevhid etmenin yolu:

"Allah insana kapıları sıra ile açar.

Önce pişman olma kapısını,ardından kanaat kapısını açar;öyle ki insan herşeye katlanır ve başına gelenlerin nereden geldiğini bilir.

Ardından aşk kapısını açar...

Ama insan hâlâ " O'nu seviyorum" demektedir.

Bundan sonra birlik kapısı açılır; o zaman herşeyin

"O" olduğu anlaşılır.

İnsan "ben" veya " benim" demeye hakkı olmadığını anlar.Arzularından kurtulur,hür ve sâkin olur.

İçindeki "ben" i öldürmedikten sonra aslâ kendi kendinden kaçamazsın.

Seni Allah'tan uzaklaştıran ve sana "falanca bana kötülük etti", yahut "benimle birlik olarak hareket" etti şeklindeki sözleri söyleten içindeki "ben" dir.

Bu Allah'ı kabul etmemek demektir.

Çünkü, yaratılanın elinde hiçbir şey yoktur.

Herşey Yaratan'ın elindedir.

Bunu bilmeli, buna inanmalısın.

Bu inanma da şöyle olur:

Bir defa "bir" dedikten sonra bir daha aslâ "iki" demeyeceksin.

Allah de ve O'na sıkı sıkı sarıl!"

(Allah dostlarından menkıbeler-Ragıp Güzel-Çelik yayınevi- S:277-278)

Hakk'ı tanıdığı halde, kendi varlığına ve benliğine dalan kişi, O'na karşı su-i edebte bulunduğu için, bu günahı büyük olur

Abdülkadir Geylâni (r.a) diyor ki;

İnsan rûhâni lezzetleri ve kurbeti elde edip,

fenâ ve Allah'a yakınlık denizine dalınca,

varlığının gayesini gerçekleştirmiş olur.

"Cinleri ve insanları yalnızca (Beni tanımaları ve )

Bana kulluk etmeleri için yarattım".

(Zariyat.56.).

Kul bu dereceye ulaşınca onun kendi benliğini unutması, hatta benliğinin Hakk'ın nuru önünde tamamen yok olması gerekir. O halde böyle bir konumda, benliğin ortaya çıkması, en büyük günah sayılır.

Zira, Hakk'ı tanıdığı halde, kendi varlığına ve benliğine dalan kişi, O'na karşı su-i edebte bulunduğu için,

bu günahı büyük olur.

(Abdülkadir Geylani Külliyatı.5.793)

Kul kendisini Allah'a adayınca her halinde Allah'la beraber olur

Varlığı kalmamış bir yokluk olur. İnsanların gözünden ve kendi gözünden uzaklaşıp kaybolur.

Abdülkadir Geylâni (r.a) diyor ki;

Kul kendisini Allah'a adayınca her halinde Allah'la beraber olur. Allah onu değiştirir, halden hâle koyar.

O, bütün varlığı ile sûretten kurtulup mânâ oluverir.

Bütün varlığıyla îmân, yakîn, marifet, yakınlık ve müşâhede olur.

Gecesi olmayan bir gündüz,

karanlığı olmayan bir aydınlık

hiç bulunmayan bir duruluk,

benlikten uzaklaşmış bir kalp,

kalpten uzaklaşmış bir sır,

varlığı kalmamış bir yokluk olur.

İnsanların gözünden ve kendi gözünden uzaklaşıp kaybolur.

(Abdülkadir Geylâni Külliyatı.S.156)

Âcizlik, zavallılık, çâresizlik, zillet ve ihtiyaç.

Bir defâsında Bâyezîd hazretlerinin kalbine şöyle ilhâm olundu:

"Ey Bâyezîd!

Hazînelerim, başkaları tarafından yapılan ibâdetlerle ve güzel hizmetlerle doludur.

Sen bize öyle bir şeyle gel ki, o bizde olmasın."

Bâyezîd;

"Yâ Rabbî! Hazînende bulunmayan şey nedir?" dedi.

Kalbime ilhâm olundu ki:

"Âcizlik, zavallılık, çâresizlik, zillet ve ihtiyaç."

Hakk'ın varlığında yok olmak

Mevlâna (r.a) diyor ki;

Eğer sen, Hakk'ın varlığında yok olursan, seni gerçek varlığa döndürürler.

Benlikten kurtulur, alçak gönüllü olursan, o kadar büyürsün ki âleme sığmazsın, işte o zaman seni sensiz sana gösterirler.

(Mevlâna. Dîvân-ı Kebîr/ Seçmeler. Cild 4.S.141)

İbrahim Hakkı (r.a) diyor ki;

Muhabbetullah, vücudunun parçalarının

O'nun olduğunu müşahedendir.

Muhabbet, kendini tamamen mahbubuna hibe etmendir.

Senden senin için bir şey kalmamasıdır.

Böylece O'nun olursun.

(İbrahim Hakkı Hz. Mârifetnâme)

ŞİİRLER

Beyitler

Bir kimsede hâsıl olmazsa fenâ,

Hak Teâlâ'ya yol bulamaz aslâ!

(MEKTUBÂT-I RABBÂNÎ 24.MEKTUP)

Arama sen Hakkı nerde, çû mevcuttur her yerde,

Arada sen iken perde, Allah'ın nerde sen nerde.

Hasan F. Tezdoğan

Can bu ilden göçmeden cânânı bulmazsa ne güç

Yârini terk etmeden yârânı bulmazsa ne güç.

Niyâzî-i Mısrî

Âşık isen didârına, koma bugünü yarına,

Girenler ışk bâzârına kendüzinden bizâr olur.

Terk eyle sen benliğüni,anun ışkında kıl talep,

Bu ışk içinde olanun kan bahâsı dîdâr olur.

Yunus Emre

Bu kâr-hânede bilmem neyim, benim nem var.

Bu kâr-hânede bir başka kâr ü bârım yok,

Ne varsa cümle O'nundur,bir özge varım yok.

Cihâna gelmede gitmekte ihtiyârım yok,

Benim neyim diyecek elde bir medârım yok,

Bu kâr-hânede bilmem neyim, benim nem var.

İbrahim Hakkı Hz.Mârifetnâme.S:423

Giy melâmet hırkasın

Ey gönül bir derde düş kim anda dermân gizlidir,

Gel eriş bir katreye kim anda ummân gizlidir.

Terk edip nâm-ı nişan-ı giy melâmet hırkasın,

Bu melâmet hırkasında nice sultân gizlidir.

İsmâil-i Ma'şûkî Hazretleri

(Melâmet: Benlikten geçme, Allah ta fâni olma)

Yârini terk etmeden yârânı bulmazsa ne güç.

Can bu ilden göçmeden cânânı bulmazsa ne güç

Yârini terk etmeden yârânı bulmazsa ne güç.

Sûreti insan içi hayvan olursa kişinin,

Taşlar ile döğünüp insânı bulmazsa ne güç.

Âdemin gönül evinde bahr-ı ummân gizlidir,

Daimâ susuz gezüp ummânı bulmazsa ne güç.

Şol fakîr olup gezenlerde hazine dopdolu,

Say’edip ol kenz-i bî-pâyânı bulmazsa ne güç.

Fakr-i fahrî devletine erişen Sultân olur,

Fakr-i tâmme erişip Sultânı bulmazsa ne güç.

Herkesin derdine dermânı yine derdindedir,

Derdinin içindeki dermânı bulmazsa ne güç.

Bunda gelmekten murat çün kim Hakk’ın irfânıdır,

Ey Niyâzi kişi ol irfânı bulmazsa ne güç.

Niyâzi Mısrī

Zikr-i Hakk'la meşgul ola, yana yana ta kül ol

Derviş olan âşık gerek,yolunda hem sâdık gerek,

Bağrı anın yanık gerek,can gözleri açık gerek.

Alçaktan alçak yürüye,toprak içinde çürüye,

Aşk ateşinde eriye, altın gibi sızmak gerek.

Zikr-i Hakk'la meşgul ola, yana yana ta kül ol,

Her kim diler makbul ola, tevhide boyanmak gerek.

Eyün kişi yol alamaz, maksıdunu tiz bulamaz,

Yoğ olmayan vâr olamaz, vârını dağıtmak gerek.

Dervişlerin en alçağı, buğday içinde burçağı,

Bu Mısrî gibi balçığı,her bir ayak basmak gerek.

Niyâzî-i Mısrî

Ballar balını buldum kovanum yagmâ olsun

Cânlar cânını buldum bu cânum yagmâ olsun

Assı ziyândan geçdüm dükkânum yagmâ olsun

Ben benligümden geçdüm gözüm hicâbın açdum

Dost vaslına ulaşdum gümânum yagmâ olsun

Benden benligüm gitdi hep mülkümi dost tutdı

Lâ-mekân kavmi oldum mekânum yagmâ olsun

İkilikden usandum ‘ışk tonını tonandum

Derdi hânına kandum dermânum yagmâ olsun

Varlık çün sefer kıldı andan dost bize geldi

Vîrân gönül nûr toldı cihânum yagmâ olsun

Geçdüm bitmez sargınçdan usandum yaz u kışdan

Bostânlar başın buldum bostânum yagmâ olsun

Ta‘allukdan üzüşdüm ol dostdan yana uçdum

‘Işk dîvânına düşdüm dîvânum yagmâ olsun

Yûnus ne hoş dimişsin bal u şeker yimişsin

Ballar balını buldum kovanum yagmâ olsun

Yûnus Emre

Yok eyle kendi vârını,kim var ola cânân sana.

Yağma edersin varlığın, gider gönülden darlığın,

Mahveyle sen ağyârlığın, yâr olıser mihmân sana.

Cândan taleb kıl yârini, kim var ola cânân sana,

Yok eyle kendi vârını, kim var ola cânân sana.

Yüzün Niyazi eyle hâk, derd ile bağrın eyle çâk,

Kalbin sarayın eyle pâk, şâyet gele Sultân ola.

Niyâzî-i Mısrî

Allah Dostları / Allah'a Kurbiyyet · Marifet Petekleri

İlgili yazılar