Gönül şiirleri
Kimsenin cânını incitme
Hazer kıl, kırma kalbin kimsenin cânını incitme,
Esîr-i gurbet-i nâlân olan insânı incitme.
Tarîk-i aşkda bî-çâre-yi hicrânı incitme,
Sabır kıl her belâya hâne-yi Rahmân’ı incitme.
Felekde hâsılı insân isen bir cânı incitme,
Günâhkâr olma “Fahr-i Âlem-i Zî-şân”ı incitme.
Elin çek meyl-i dünyâdan eğer âşık isen yâre,
Muhabbet câmını nûş et asıl Mansûr gibi dâre,
Misâfirsin felek bâğında bendin salma efkâre,
Düşersen bir belâya sabır kıl Mevlâ verir çâre.
Felekde hâsılı insân isen bir cânı incitme,
Günâhkâr olma “Fahr-i Âlem-i Zî-şân”ı incitme.
Bulaşma çarh-ı dünyâya vücûdun pâk u tâhirken,
Güvenme mâl u mülk ü mansıbın efnâsı zâhirken,
Nic’oldu mâlı Kârûn’un felek bâğında vâfirken,
Nedir bu sendeki etvâr-ı derd gönlün misâfirken.
Felekde hâsılı insân isen bir cânı incitme,
Günâhkâr olma “Fahr-i Âlem-i Zî-şân”ı incitme.
Hasîslikden elin çek sen cömerd ol kân-ı ihsân ol,
Konuşma câhil-i nâdân ile gel ehl-i irfân ol,
Hakîr ol âlem-i zâhirde sen ma’nâda sultân ol,
Karıncanın dahî hâlin gözet dehre Süleymân ol.
Felekde hâsılı insân isen bir cânı incitme,
Günâhkâr olma “Fahr-i Âlem-i Zî-şân”ı incitme.
Ben insânım diyen insâna düşmez şâd u handânlık,
Düşen bî-çâreyi kaldırmadır âlemde insânlık,
Hakîkat ehlinin hâlidürür dâim perîşânlık,
Bir işi etme kim gelsin sana sonra peşîmânlık.
Felekde hâsılı insân isen bir cânı incitme,
Günâhkâr olma “Fahr-i Âlem-i Zî-şân”ı incitme.
Ehl-i irfânım deyu her yerde bendin atma meydâna,
El elden belki üstündür ne lâzım uyma şeytâna,
Yakîn olmak dilersen Hazret-i Hallâk-ı ekvâna,
Cihânda tatlı dilli olması lâzımdır insâna.
Felekde hâsılı insân isen bir cânı incitme,
Günâhkâr olma “Fahr-i Âlem-i Zî-şân”ı incitme.
Celîs-i meclis-i ehl-i hakîkat ol firâr etme,
Hevâ-yı nefsine tâbi’ olan yerde karâr etme,
Tekebbürlük eden insâna aslâ i’tibâr etme,
Sana cevr ü cefâ ederse bir kes inkisâr etme.
Felekde hâsılı insân isen bir cânı incitme,
Günâhkâr olma “Fahr-i Âlem-i Zî-şân”ı incitme.
Vefâsı var mıdır gör kim sana bu çarh-ı devrânın,
Eser yeller yerinde hani ya “Taht-ı Süleymân”ın,
Yalınız adı kaldı âlem-i zâhirde Lokmân’ın,
Geçer bir lahzada rü’yâ misâli ömrü insânın.
Felekde hâsılı insân isen bir cânı incitme,
Günâhkâr olma “Fahr-i Âlem-i Zî-şân”ı incitme.
Sana bir fâide yokdur bilirsin halkı gıybetden,
Gözün aç âlemi bir bir geçersin çeşm-i ibretden,
Zarar gördüm diyen gördün mü sen ehl-i mehabbetden,
Yeme kul hakkını korkar isen rûz-i kıyâmetden.
Felekde hâsılı insân isen bir cânı incitme,
Günâhkâr olma “Fahr-i Âlem-i Zî-şân”ı incitme.
Hakîkat bahrinin gavvâsı ol terk-i mecâz eyle,
Çıkar hâ alma mazlûmun âhın seni i’tiraz ile,
Çekil “Semt-i Habîb”e ey gönül azm-i Hicâz ile,
Yüzün tut hâk-i pâyine hemen arz-ı niyâz ile.
Felekde hâsılı insân isen bir cânı incitme,
Günâhkâr olma “Fahr-i Âlem-i Zî-şân”ı incitme.
Gönül âyinesin silmek gerekdir kalb-i âgâhe,
Muhabbet şemsi doğmuşken ne lâzım mihr ile mâhe,
Ne müşkil hâcetin varsa hemân arzeyle Allah‘e,
Der-i Mevlâ dururken bakma Lutfî başka dergâhe.
Felekde hâsılı insân isen bir cânı incitme,
Günâhkâr olma “Fahr-i Âlem-i Zî-şân”ı incitme.
ALVARLI EFE HAZRETLERİ
Sakın incitme bir canı, Yıkarsın arşı-ı Rahman'ı.
Ol fakir ki yüzün bakar,
Gözlerinin yaşı akar,
Mü'min olan kalp mi yıkar,
Boynuna lanet mi takar.
Sakın incitme bir canı,
Yıkarsın arşı-ı Rahman'ı.
Bilirsin haram helali,
Bilirsin sevap vebali,
Aman olma laubali,
Terkeyle boş kil-ü kâli.
Sakın incitme bir canı,
Yıkarsın arşı-ı Rahman'ı.
Bu dünya seni terkeder,
Devletin hep elden gider,
Ölüm birgün kabre gider,
Biri sürer biri yeder.
Sakın incitme bir canı,
Yıkarsın arşı-ı Rahman'ı.
Alvarlı Mehmet Lütfi Hazretleri (1868-1956)
talebelerine daima kalp kırmamayı öğretirdi.
Bir kez gönül yıktın ise
"Bir kez gönül yıktın ise bu kıldığın namaz değil,
Yetmiş iki millet dahi elin yüzün yumaz değil,
Yunus Emre der hoca, gerekse var bin hacca,
Hepsinden de yüce bir gönüle girmektir.
Ak sakallı bir hoca, hiç bilmez ki hal nice,
Emek vermesin hacca, bir gönül yıkar ise,
Gönül Çalab'ın tahtı, Çalab gönüle bahtı,
Kim gönül yıkar ise, iki cihan betbahtı".
Yûnus Emre
Beyitler
Âşık olan miskin olur, Hak yoluna teslim olur,
Her ne dersen boyun tutar, çare yok gönül yıkmağa.
Yûnus Emre
Hiç kimseye hor bakma,
İncitme, gönül yıkma,
Sen nefsine yan çıkma,
Mevlâ görelim neyler,
Neylerse güzel eyler.
(İbrahim Hakkı Hz. Mârifetnâme.S.762)
Beyt:
Harabat ehline hor bakma sakin,
Define bulunur viraneler vardır.
"Ermek ister ise adem irem-i mağfirete,
Kimseyi kırmayarak gitmelidir âhirete".
Nesimi güzel söylemiş:
Çünki bildi mü'minin gönlünde Beytullah var,
Niçin izzet etmedin ol beyte kim Allah var.
Zaman ve mekâna sığmayan Allah mü'minlerin gönlündedir.O gönüllerin hoş tutulması,kırılmaması gerekir.
"Değme bir hur-i bâkire hor deyu kılma nazar,
Kalbinin bir köşesinde arşı Rahman gizlidir".
Pertev paşanın beyti ne güzel anlatır:
"Ne şemmet bülbülün verdin, ne de hardan incin,
Ne gayrin yârine meyl et, ne sen ağyardan incin,
Ne sen bir kimseden ah al, ne ah u zardan incin,
Ne sen bir kimseden incin, ne senden bir kimse incinsin".
AÇIKLAMASI:
-Ne bülbülün âşık olduğu gülü kokla ne de dikenden incin, dikenden inciniyor ve korkuyorsan gülü koklamamalısın. Çünkü gülü seven dikenine katlanır.
-Ne Allah’ın dışında başkasının sevgilisine ilgi duy,
ne de ağyâr sayılan Allah’ın dışındakilerden incin.
Allah’ın dışındaki fânî şeylere gönlünü kaptırırsan incinirsin, çünkü fânîye güvenmek sonuçta insanın güvenini yıkar.
-Ne sen başkasından âh al, ne de başkasının âh u zârından incin. Çünkü başkasından âh alacak işler yapanın başkalarının kendisine ah çektirmesiyle incinmeye hakkı yoktur.
-Doğrusu başkasından incinmemek ve başkasını incitmemektir. Tek kelimeyle kalb-i selîm sâhibi olmaktır.
Nazım bir beytinde der ki:
"Kimseyi dil-teng-i azar etme sultanlık budur,
Kalb-i muru tahtgah eyle Süleymanlık budur".
Şairler hep gönül üzerinde durmuşlar, gönül kazanmayı mağfiret sebebi saymışlardır.
"Ermek ister ise adem irem-i mağfirete,
Kimseyi kırmayarak gitmelidir âhirete".
Cennet bahçesine giden yol incitmemekten geçer.
Kimseyi kırmayarak hayat geçiren Cennet nimetlerinden faydalanır. Kimseyi kıyafetinden, yerinden ve mevkiinden dolayı hor görmemeli.
Allah Dostları / Kalp ve Gönül · Marifet Petekleri