Arama

Başlık ve içerikte ara

Yapan Allah'dır

7 dk

Hâlbuki sizi de, yapmakta olduklarınızı da Allah yaratmıştır.

وَاللّٰهُ خَلَقَكُمْ وَمَا تَعْمَلُونَ

Hâlbuki sizi de, yapmakta olduklarınızı da

Allah yaratmıştır.”

Sâffât Sûresi,96.Âyet

(1) Bu âyet, insan fiillerinin yaratıldığına dâir ehl-i sünnetin delîlidir.

(Râzî, c. 13/26, 150)

Attığın zaman da (sen) atmadın, fakat Allah attı!

فَلَمْ تَقْتُلُوهُمْ وَلٰكِنَّ اللّٰهَ قَتَلَهُمْۖ

İşte onları (Bedir’de aslında, siz) öldürmediniz,

velâkin onları Allah öldürdü!

وَمَا رَمَيْتَ اِذْ رَمَيْتَ وَلٰكِنَّ اللّٰهَ رَمٰىۚ

Attığın zaman da (sen) atmadın, fakat Allah attı!

وَلِيُبْلِىَ الْمُؤْمِنٖينَ مِنْهُ بَلَٓاءً حَسَنًاۜ

Hem mü’minleri güzel bir imtihanla (ni‘metle, zafer ve ganîmetle) imtihân etmek için (böyle yaptı).

اِنَّ اللّٰهَ سَمٖيعٌ عَلٖيمٌ

Şübhesiz ki Allah, Semî‘ (herşeyi işiten)dir,

Alîm (herşeyi bilen)dir.

Enfâl Sûresi, 17. Âyet

Kendim için ne bir faydaya, ne bir zarara mâlik değilim!

قُلْ لَٓا اَمْلِكُ لِنَفْس۪ي نَفْعًا وَلَا ضَرًّا اِلَّا مَا شَٓاءَ اللّٰهُۜ

De ki: “Benim kendim için, Allah’ın dilemesi dışında,

ne bir faydaya, ne bir zarara mâlik değilim!

A'râf Sûresi,188.Âyet

İyiliği de,kötülüğü de Allah'tan bilmek lazım

وَبَلَوْنَاهُمْ بِالْحَسَنَاتِ وَالسَّيِّـَٔاتِ لَعَلَّهُمْ يَرْجِعُونَ

Onları iyiliklerle ve kötülüklerle imtihân ettik;

tâ ki (kötülüklerden) dönsünler.

A'râf Sûresi 168.Âyet

Ve insanları bölük bölük Allah’ın dînine girerken gördüğün (zaman)!

Artık Rabbine hamd ile tesbîh et

ve O’ndan mağfiret dile!

اِذَا جَٓاءَ نَصْرُ اللّٰهِ وَالْفَتْحُۙ

Allah’ın nasr’ı (yardımı) ve fetih geldiği zaman!

وَرَاَيْتَ النَّاسَ يَدْخُلُونَ ف۪ي د۪ينِ اللّٰهِ اَفْوَاجًاۙ

Ve insanları bölük bölük Allah’ın dînine

girerken gördüğün (zaman)!

فَسَبِّحْ بِحَمْدِ رَبِّكَ وَاسْتَغْفِرْهُۜ

Artık Rabbine hamd ile tesbîh et

ve O’ndan mağfiret dile!

اِنَّهُ كَانَ تَوَّابًا

Çünki O, Tevvâb (tevbeleri çok kabûl eden)dir.

Nasr Sûresi, 1-3.Âyet

Muvaffakiyetim ise ancak Allah(’ın yardımı) iledir.

وَمَا تَوْف۪يق۪ٓي اِلَّا بِاللّٰهِۜ

(Şuayb) dedi ki: …..

Muvaffakiyetim ise ancak Allah(’ın yardımı) iledir.

عَلَيْهِ تَوَكَّلْتُ وَاِلَيْهِ اُن۪يبُ

(Ben) yalnız O’na tevekkül ettim

ve ancak O’na yönelirim.”

Hûd (As) Sûresi, 88.Âyet

Hâlbuki onu (o mahsulü) elleri yapmamıştır.

وَاٰيَةٌ لَهُمُ الْاَرْضُ الْمَيْتَةُۚ اَحْيَيْنَاهَا

Hâlbuki o ölü yeryüzü de (öldükten sonra dirilme husûsunda) kendileri için bir delildir.

وَاَخْرَجْنَا مِنْهَا حَبًّا فَمِنْهُ يَأْكُلُونَ

(Biz) onu dirilttik ve ondan dâneler çıkardık da

bundan yiyorlar.

وَجَعَلْنَا ف۪يهَا جَنَّاتٍ مِنْ نَخ۪يلٍ وَاَعْنَابٍ

وَفَجَّرْنَا ف۪يهَا مِنَ الْعُيُونِۙ

Hem orada hurmalıklardan ve üzüm bağlarından

nice bahçeler yaptık ve orada gözelerden (pınarlar) akıttık.

لِيَأْكُلُوا مِنْ ثَمَرِه۪ۙ

Tâ ki onun mahsûlünden yesinler!

وَمَا عَمِلَتْهُ اَيْد۪يهِمْۜ

Hâlbuki onu (o mahsulü) elleri yapmamıştır.

اَفَلَا يَشْكُرُونَ

Hâlâ şükretmeyecekler mi?

Yâsîn Sûresi,33-35.Âyet

O yaptıklarıyla sevinen, yapmadıkları şeylerle de övülmeyi arzu edenler,

لَا تَحْسَبَنَّ الَّذٖينَ يَفْرَحُونَ بِمَٓا اَتَوْا وَيُحِبُّونَ

اَنْ يُحْمَدُوا بِمَا لَمْ يَفْعَلُوا

فَلَا تَحْسَبَنَّهُمْ بِمَفَازَةٍ مِنَ الْعَذَابِۚ

Sakın zannetme ki o yaptıklarıyla sevinen,

yapmadıkları şeylerle de övülmeyi arzu edenler,

evet, sakın onları sanma ki azabdan kurtulacaklar!

وَلَهُمْ عَذَابٌ اَلٖيمٌ

Çünki onlar için (pek) acı bir azab vardır.

وَلِلّٰهِ مُلْكُ السَّمٰوَاتِ وَالْاَرْضِۜ

Hem göklerin ve yerin mülkü (saltanatı) Allah’ındır.

وَاللّٰهُ عَلٰى كُلِّ شَىْءٍ قَدٖيرٌ۟

Ve Allah, herşeye hakkıyla gücü yetendir.

Âl-i İmrân Súresi, 187-189.Âyet

Üzüm bağları

وَاضْرِبْ لَهُمْ مَثَلًا رَجُلَيْنِ جَعَلْنَا لِاَحَدِهِمَا

جَنَّتَيْنِ مِنْ اَعْنَابٍ

وَحَفَفْنَاهُمَا بِنَخْلٍ وَجَعَلْنَا بَيْنَهُمَا زَرْعًاۜ

(Habîbim, yâ Muhammed!)

Onlara iki adamı da misâl getir ki, bunlardan birine

iki üzüm bağı verip, (o bahçelerin) ikisinin de etrâfını

hurmalıklarla çevirmiş ve aralarında bir ekinlik yapmıştık.

كِلْتَا الْجَنَّتَيْنِ اٰتَتْ اُكُلَهَا وَلَمْ تَظْلِمْ مِنْهُ شَيْـًٔاۙ

وَفَجَّرْنَا خِلَالَهُمَا نَهَرًاۙ

Her iki bağ da yemişlerini vermiş ve ondan hiçbirini

eksik bırakmamıştı; ikisinin (o iki bahçenin) arasından

bir de ırmak akıtmıştık.

وَكَانَ لَهُ ثَمَرٌۚ

Bunun (o bağ sâhibinin başka) geliri de vardı.

فَقَالَ لِصَاحِبِه۪

وَهُوَ يُحَاوِرُهُٓ اَنَا۬ اَكْثَرُ مِنْكَ مَالًا وَاَعَزُّ نَفَرًا

Bundan dolayı arkadaşıyla konuşurken ona:

“Ben malca senden daha zenginim;

nüfusça da daha i‘tibarlıyım” dedi.

وَدَخَلَ جَنَّتَهُ وَهُوَ ظَالِمٌ لِنَفْسِه۪ۚ

Böylece (kibirle) nefsine zulmedici olarak bağına girdi.

قَالَ مَٓا اَظُنُّ اَنْ تَب۪يدَ هٰذِه۪ٓ اَبَدًاۙ

“Bunun (bu bağın) ebedî olarak helâk olacağını

sanmıyorum” dedi.

وَمَٓا اَظُنُّ السَّاعَةَ قَٓائِمَةًۙ وَلَئِنْ رُدِدْتُ اِلٰى رَبّ۪ي

لَاَجِدَنَّ خَيْرًا مِنْهَا مُنْقَلَبًا

“Kıyâmetin gerçekleşecek bir şey olduğunu da sanmıyorum; bununla berâber, eğer gerçekten Rabbime döndürülürsem, elbette (orada da) bundan daha hayırlı bir dönüş yeri (bir âkıbet) bulurum.” (dedi).

قَالَ لَهُ صَاحِبُهُ وَهُوَ يُحَاوِرُهُٓ اَكَفَرْتَ

بِالَّذ۪ي خَلَقَكَ مِنْ تُرَابٍ

ثُمَّ مِنْ نُطْفَةٍ ثُمَّ سَوّٰيكَ رَجُلًاۜ

Kendisiyle konuşmakta iken arkadaşı ona dedi ki:

“Seni (aslen) bir topraktan, sonra bir nutfeden

(hakir bir damla sudan süzülmüş hulâsadan) yaratan,

sonra da seni bir adam sûretine koyanı inkâr mı ettin?”

لٰكِنَّا۬ هُوَ اللّٰهُ رَبّ۪ي وَلَٓا اُشْرِكُ بِرَبّ۪ٓي اَحَدًا

-“Fakat O, benim Rabbim olan Allah’dır

ve Rabbime hiçbir kimseyi ortak koşmam!”

وَلَوْلَٓا اِذْ دَخَلْتَ جَنَّتَكَ قُلْتَ مَا شَٓاءَ اللّٰهُۙ لَا قُوَّةَ اِلَّا بِاللّٰهِۚ

اِنْ تَرَنِ اَنَا۬ اَقَلَّ مِنْكَ مَالًا وَوَلَدًاۚ

“Bağına girdiğin zaman:

‘Mâşâallah!

Kuvvet ancak Allah’(ın yardımı) iledir!’

demen gerekmez miydi?

اِنْ تَرَنِ اَنَا۬ اَقَلَّ مِنْكَ مَالًا وَوَلَدًاۚ

Her ne kadar beni malca ve evlâdca

kendinden daha az görsen de!”

فَعَسٰى رَبّ۪ٓي اَنْ يُؤْتِيَنِ خَيْرًا مِنْ جَنَّتِكَ

“Bununla berâber, olur ki Rabbim bana,

senin bağından daha hayırlısını verir

وَيُرْسِلَ عَلَيْهَا حُسْبَانًا مِنَ السَّمَٓاءِ فَتُصْبِحَ صَع۪يدًا زَلَقًاۙ

ve onun (senin bahçenin) üzerine gökten bir âfet gönderir de (o bağın, ot bitmeyen) kupkuru bir toprak hâline geliverir!”

اَوْ يُصْبِحَ مَٓاؤُ۬هَا غَوْرًا فَلَنْ تَسْتَط۪يعَ لَهُ طَلَبًا

“Yâhut suyu çekilerek yok olur da

bir daha onu aramaya aslâ güç yetiremezsin!”

وَاُح۪يطَ بِثَمَرِه۪

Derken (bütün) geliri (helâk ile) kuşatıldı;

فَاَصْبَحَ يُقَلِّبُ كَفَّيْهِ عَلٰى مَٓا اَنْفَقَ ف۪يهَا

bunun üzerine oraya harcadıklarına karşı

(yanarak) avuçlarını ovuşturmaya başladı;

وَهِيَ خَاوِيَةٌ عَلٰى عُرُوشِهَا

artık orası çardakları üzerine çökmüş

bulunan (harâb olmuş) bir hâlde idi ve (o):

وَيَقُولُ يَا لَيْتَن۪ي لَمْ اُشْرِكْ بِرَبّ۪ٓي اَحَدًا

“Keşke Rabbime kimseyi ortak koşmasaydım!”

diyordu.

وَلَمْ تَكُنْ لَهُ فِئَةٌ يَنْصُرُونَهُ مِنْ دُونِ اللّٰهِ

وَمَا كَانَ مُنْتَصِرًاۜ

Allah’dan başka ona yardım edecek adamları

da yoktu; kendi kendini kurtarıcı da değildi.

هُنَالِكَ الْوَلَايَةُ لِلّٰهِ الْحَقِّۜ

İşte orada (kıyâmet gününde) yardım,

ancak hak olan Allah’a mahsustur.

هُوَ خَيْرٌ ثَوَابًا وَخَيْرٌ عُقْبًا۟

(Mü’minlere) sevabca en hayırlı, âkıbetce de

en hayırlı olan (ve kullarını en güzel ni‘metlere kavuşturan) O’dur.

وَاضْرِبْ لَهُمْ مَثَلَ

(Habîbim, yâ Muhammed!)

Onlara dünya hayâtına (dâir) şöyle misâl de getir:

الْحَيٰوةِ الدُّنْيَا كَمَٓاءٍ اَنْزَلْنَاهُ مِنَ السَّمَٓاءِ

فَاخْتَلَطَ بِه۪ نَبَاتُ الْاَرْضِ فَاَصْبَحَ هَش۪يمًا تَذْرُوهُ الرِّيَاحُۜ

(Dünyanın hâli) gökten indirdiğimiz bir su gibidir ki,

onunla yeryüzünün bitkileri (yetişip) birbirine karışır;

fakat sonunda rüzgârların kendisini savuracağı bir çöp hâline gelir.

وَكَانَ اللّٰهُ عَلٰى كُلِّ شَيْءٍ مُقْتَدِرًا

Çünki Allah, herşeye gücü yetendir.

اَلْمَالُ وَالْبَنُونَ ز۪ينَةُ الْحَيٰوةِ الدُّنْيَاۚ

Mal ve oğullar, dünya hayâtının süsüdür.

وَالْبَاقِيَاتُ الصَّالِحَاتُ خَيْرٌ عِنْدَ رَبِّكَ ثَوَابًا وَخَيْرٌ اَمَلًا

(Netîcesi) kalıcı olan sâlih ameller ise,

Rabbinin katında sevabca daha hayırlıdır,

ümid bağlamak cihetiyle de daha hayırlıdır.

وَيَوْمَ نُسَيِّرُ الْجِبَالَ وَتَرَى الْاَرْضَ بَارِزَةًۙ

وَحَشَرْنَاهُمْ فَلَمْ نُغَادِرْ مِنْهُمْ اَحَدًاۚ

Öyle bir gün ki, dağları yürütürüz de yeri dümdüz görürsün; artık onların hiçbirini bırakmaksızın

hepsini (mahşerde) toplamışızdır!

وَعُرِضُوا عَلٰى رَبِّكَ صَفًّاۜ

Ve (hepsi) sıra sıra Rabbinin huzûruna

arz olunmuş (çıkarılmış)lardır.

لَقَدْ جِئْتُمُونَا كَمَا خَلَقْنَاكُمْ اَوَّلَ مَرَّةٍۘ

(Onlara:)

“And olsun ki, sizi ilk def‘a yarattığımız gibi

(çıplak ve hiçbir şeye sâhip olmayarak) bize geldiniz.

بَلْ زَعَمْتُمْ اَلَّنْ نَجْعَلَ لَكُمْ مَوْعِدًا

Hayır!

Size (söylenenlerin gerçekleşeceği) bir va‘d zamânı(nı)

aslâ ta‘yîn etmediğimizi sanmıştınız, değil mi?” (denir).

وَوُضِعَ الْكِتَابُ

Ve kitab (amel defteri, ortaya) konulmuştur.

فَتَرَى الْمُجْرِم۪ينَ مُشْفِق۪ينَ مِمَّا ف۪يهِ وَيَقُولُونَ

Artık günahkârları görürsün ki onda

(yazılı) olanlardan korkan kimseler olarak:

وَيَقُولُونَ يَا وَيْلَتَنَا مَالِ هٰذَا الْكِتَابِ

لَا يُغَادِرُ صَغ۪يرَةً وَلَا كَب۪يرَةً اِلَّٓا اَحْصٰيهَاۚ

“Vay hâlimize!

Bu defter nasıl olmuş da küçük büyük hiçbir şey

bırakmadan hepsini sayıp dökmüş?” derler.

وَوَجَدُوا مَا عَمِلُوا حَاضِرًاۜ

Böylece yaptıklarını hazır olarak bulmuşlardır.

وَلَا يَظْلِمُ رَبُّكَ اَحَدًا۟

Rabbin ise hiç kimseye zulmetmez.

Kehf Sûresi,32-49.Âyet

Âzâlarımıza vazifelerini yaptıran, onların sâhibi Allah c.c.

قُلْ اَرَاَيْتُمْ اِنْ اَخَذَ اللّٰهُ سَمْعَكُمْ وَاَبْصَارَكُمْ

وَخَتَمَ عَلٰى قُلُوبِكُمْ مَنْ اِلٰهٌ غَيْرُ اللّٰهِ يَأْت۪يكُمْ بِهِۜ

De ki: “Ne dersiniz; eğer Allah kulaklarınızı sağır, gözlerinizi kör eder, kalplerinizi de mühürlerse bunları size geri verebilecek Allah’tan başka tanrı kimdir?”

اُنْظُرْ كَيْفَ نُصَرِّفُ الْاٰيَاتِ

Bak, delilleri nasıl açıklıyoruz.

ثُمَّ هُمْ يَصْدِفُونَ

Onlar hâlâ yüz çeviriyorlar!

En'âm Sûresi,46.Âyet

Nefsini Allah'a ortak koşma!

Eğer (Allah’a) ortak koşarsan,

amelin mutlakā boşa gider

وَلَقَدْ اُو۫حِيَ اِلَيْكَ وَاِلَى الَّذ۪ينَ مِنْ قَبْلِكَۚ

(Habîbim, yâ Muhammed!)

Celâlim hakkı için, sana ve senden önceki

(peygamber)lere şöyle vahyedildi:

لَئِنْ اَشْرَكْتَ لَيَحْبَطَنَّ عَمَلُكَ

وَلَتَكُونَنَّ مِنَ الْخَاسِر۪ينَ

“And olsun ki, (sen de) eğer (Allah’a) ortak

koşarsan, amelin mutlakā boşa gider

ve elbette hüsrâna uğrayanlardan olursun!”

بَلِ اللّٰهَ فَاعْبُدْ وَكُنْ مِنَ الشَّاكِر۪ينَ

Hayır!

Öyle ise sâdece Allah’a kulluk et

ve şükredenlerden ol!

Zümer Sûresi,65-66.Âyet

Furkân-ı Hakîm / Allah'ı Tanımak (Mârifetullah) · Marifet Petekleri

İlgili yazılar