Arama

Başlık ve içerikte ara

Peygamber ve Açlık

11 dk

Baba kalk, Resûlullah geldi

Gecenin yarısıydı. Açlık Allah Resûlü'nün bütün dermanını tüketmiş ve artık gözüne uyku da girmez olmuştu. Belki biraz uyuyabilseydi, açlığın o şiddetli ızdırabından geçici de olsa kurtulacaktı. Ne var ki açlık, O'nu terk edeceğe benzemiyordu.

Evinden çıktı, bir tarafa doğru yürümeye başladı. Biraz sonra da bir karartı hissetti. Gelen biri vardı. Dikkatini oraya çevirdi.. tanımıştı... Bu, hayatının hiçbir ânında O'ndan ayrılmayan insandı. Düşüncede, aksiyonda hep O'nunla beraber olmuştu. Şimdi de gecenin yarısında, Medine'nin bu tenha köşesinde randevulaşmış gibiydiler.

Gelen, Hz. Ebû Bekir'di (radıyallâhu anh) ve Allah Resûlü, ona selâm verdi. Ardından da sordu:

"Yâ Ebâ Bekir! Gecenin bu vaktinde seni dışarıya çıkaran nedir?"

Ebû Bekir (radıyallâhu anh), Allah Resûlü'nü görünce derdini unutuvermişti. Zaten o, hep öyle idi. Hani Mekke'de Allah Resûlü'nü kurtarmak için girdiği kavgada komalık olmuş.. bir gün baygın kalmış ve gözlerini ilk açtığında

"Allah Resûlü'ne ne oldu?" diye sormuştu.

Anası Ümmü Ümâre kızmış:.

"Ölüyorsun; fakat hâlâ O'nu düşünüyorsun!"[17] demişti.

O, bilmiyordu ki, Ebû Bekir (radıyallâhu anh), O'nu düşünmediği zaman ölürdü. Çünkü Allah Resûlü, onun hayat kaynağıydı. İşte şimdi de O'ndan ayrı kalamamış ve bilemediği bir his, onu buraya kadar sürüklemişti.

Sürüklemişti ve Resûlullah'ın sorusuna "Açlık!" diye cevap veriyordu.

"Evde yiyecek bir şey bulamadım, gözüme uyku girmedi ve dışarıya çıktım."

Hemen ardından ekledi:

"Anam babam Sana feda olsun yâ Resûlallah,

Sen niye çıktın?"

Cevap aynıydı. Allah Resûlü de açlıktan dolayı çıkmıştı.

Tam bu esnada bir karartı daha belirdi. Belli ki bu uzun boylu, görkemli insan Ömer'di. Zaten, tablonun tamamlanması gerekiyordu. Allah Resûlü, sağ tarafına Hz. Ebû Bekir'i (radıyallâhu anh) almıştı; ama, henüz sol tarafının her zamanki konuğu yoktu; sanki tabloyu yarım bırakmamak için o da koşup geliyordu.

Evet, gelen Hz. Ömer'di (radıyallâhu anh). Karşısında bu iki dostu görünce O da şaşırıp kalmıştı. Selâm verdi, selâmı alındı.

Ve Söz Sultanı, Ömer'e (radıyallâhu anh) de niçin çıktığını sordu. O da, aynı cevabı verdi:

"Açlık, ey Allah'ın Resûlü, açlık beni dışarıya çıkardı." dedi.

Efendimiz'in hatırına Ebû'l-Heysem (radıyallâhu anh) geldi. Evi o taraflardaydı. İhtimal gündüz de onu bağında görmüştü. Hiç olmazsa onlara hurma ikram eder ve açlıklarını yatıştırırlardı.

"Gelin Ebû'l-Heysem'e gidelim." dedi.

Ebû'l-Heysem'in (radıyallâhu anh) evine vardılar.

Ebû'l-Heysem (radıyallâhu anh) ve hanımı uyuyordu. Evde, bir de küçük bir çocukları vardı. Yaşı, beş veya altıydı.

Önce kapıyı Hz. Ömer (radıyallâhu anh) çaldı.

O gür sesiyle

"Yâ Ebe'l-Heysem!" diye seslendi.

Ne Ebû'l-Heysem (radıyallâhu anh) ne de hanımı sesi duymadı. Fakat, yatağında mışıl mışıl uyuyan o yavru, birden yatağından fırladı,

"Baba! Kalk Ömer geldi." dedi.

Ebû'l-Heysem (radıyallâhu anh), çocuğunu rüya görüyor sandı.

"Yat oğlum, gecenin yarısı, bu vakitte burada Ömer'in işi ne!" Çocuk yattı.

Kapı açılmayınca, bu defa da o nârin sesli Ebû Bekir (radıyallâhu anh), gelip seslendi:

"Yâ Ebe'l-Heysem!"

Çocuk yine fırladı, kalktı ve

"Baba! Ebû Bekir geldi." diye bağırdı.

Babası onu tekrar yatırdı.

Fakat son gelen, sesi soluğu cenazeleri dahi dirilten Allah Resûlü'ydü.

O,

"Yâ Ebe'l-Heysem!" diye seslenince, çocuk, artık yayından fırlayan bir ok olmuştu.

Hem kapıya doğru koşuyor, hem de

"Baba kalk, Resûlullah geldi!" diyordu.

Ebû'l-Heysem (radıyallâhu anh), neye uğradığını şaşırmıştı. Hemen kapıya koştu. Gözlerine inanamıyordu. Gecenin bu saatinde, hanesine, Sultanlar Sultanı nüzul etmişti. Hemen onları içeri aldı. Gidip bir oğlak boğazladı. Bu şeref, insana hayatta belki bir kere nasip olurdu. Hayatının en mesut anını yaşıyordu. Canını bile sofraya koysa azdı.

Hurma getirdi, süt getirdi, et getirdi ve bu aziz misafirlerine ikram etti...Açlıklarını bastıracak kadar yediler.

Ardından da yine Allah Resûlü'nün gözleri dolu dolu oldu. Ve her hâdiseye ayrı bir buud ve derinlik kazandıran dudaklarından şu sözler döküldü:

"Allah'a kasem ederim, işte şu nimetlerden yarın hesaba çekileceksiniz."

Ardından da şu âyeti okudu:

"O gün, muhakkak bütün nimetlerden hesaba çekileceksiniz."[18]

İşte O, hayatını bu kadar hassas ve bu kadar derin ölçüler içinde geçiren müstesna bir insandı. Böyle bir insanın hayatında inhiraf bulmaya çalışmak, ya garaz, ya da cehalettir.

Hz. Ömer (radıyallâhu anh) O'na en yakın olanlardandı ve O'nun hayatının zühd yanını şöyle anlatıyordu:

"Allah'a yemin ederim, ben, Resûlullah'ın, sabahtan akşama kadar kıvrandığını bilirim.

Zira, hurmanın en kötüsü olan (dakal) denen hurmayı dahi bulup karnını doyuramıyordu."[19]

Hâlbuki O, kimden isteseydi, O'nun için en mükellef sofralar hazırlardı. Hem buna ne hacet? Kendisine gelen hediyeler, her gün O'na ve ailesine, müreffeh bir hayat yaşatacak ölçüdeydi. Ancak O, geleni dağıtıyor ve yarınlara bir şey bırakmıyordu.[20]

Kendisine, niçin dünya nimetlerinden istifade etmediği sorulunca da O, şöyle cevap veriyordu:

"Dünya nimetlerinden istifadeyi nasıl düşünebilirim ki,

İsrafil sûru eline almış, Cenâb-ı Hakk'ın emrini beklemektedir. Böyle bir durumda olan insan, gelişigüzel, dünya nimetlerinden nasıl istifade eder ki?"[21]

[17] İbn Kesîr, el-Bidâye ve'n-nihâye, 3/30.

[18] Tekâsür sûresi, 102/8.

[19] Müslim, zühd 36; İbn Mâce, zühd 10.

[20] Buhârî, bed'ü'l-vahy 5-6; zekât 50; rikâk 20; savm 7; Müslim, zekât 124; fedâil 50.

[21] Tirmizî, kıyâmet 8; Ahmed b. Hanbel, el-Müsned, 1/326, 3/7.

Bir hastalığınız mı var?

Namazı oturarak kılıyorsunuz?

O'nun, günlerce ağzına bir tek lokma koymadığı çok olurdu. Zaten hayatı boyunca, arpa ekmeğiyle dahi, karnını bir kere doyurduğu vâki değildir. Aylar geçer, O'nun evinde bir çorba kaynatmak için ateş yanmazdı.[15]

Bir gün namazını oturarak kılıyordu. Kıldığı nafile bir namazdı. Ebû Hüreyre (radıyallâhu anh), namazdan sonra sordu:

"Yâ Resûlallah! Bir hastalığınız mı var?

Namazı oturarak kılıyorsunuz? "

Verilen cevap cihanı ürpertecek şekildeydi:

"Yâ Ebâ Hüreyre, günlerdir ağzıma götürecek bir şey bulamadım. Açlık takatimi kesti, ayakta duracak dermanım kalmadı, onun için namazımı oturarak kılıyorum."

Ebû Hüreyre diyor ki, bunu duyunca ağlamaya başladım. Allah Resûlü kendi durumunu unutmuş, bana teselli veriyordu:

"Ağlama yâ Ebâ Hüreyre! Burada çekilen açlık, insanı ahiret azabından kurtarır."[16]

O, bir liderdi. Raiyyetinin arasında günlerce aç kalanlar vardı. İşte, Allah Resûlü de kendi hayat standardını onlara göre ayarlamıştı.

Tebası içinde, maddî hayat itibarıyla en fakirâne hayatı

O yaşıyordu.. hem de bunu kendi ihtiyarıyla yapıyordu. İsteseydi müreffeh bir hayat yaşayabilirdi. Bu, O'nun için hiç de zor değildi.

Zira, sadece kendisine hediye olarak gelenleri dağıtmayıp yanında bırakmış olsaydı, o gün için en mesudâne bir hayat yaşamasına kâfi gelirdi; ama O böyle yapmayı hiç düşünmedi.

Bu, kat'iyen O'nun ve yetiştirdiği cemaatinin dünyaya küsmüşlüğü veya dünyayı terketmişliği mânâsına alınmamalıdır.

Mesele bir kısım şom ağızların, "Bir lokma, bir hırka" deyip Allah Resûlü'ne ait bir ahlâk ölçüsünü alaya aldıkları gibi değildir. İsteyen, kazanır, zengin olur ve Allah'ın (celle celâluhu) emrettiği ölçüde zekâtını verir, infakta bulunur; evet kimse böyle bir kazancın karşısında değildir.. hatta helâlinden kazanmak İslâm'da teşvik bile görmüştür.

Bununla beraber, Allah Resûlü'nün ve O'nun has dairedeki bir kısım arkadaşlarının, yukarıda müşahhas misallerini verdiğimiz anlayışa ve idrake sadık kalmaları gerekir. Aksi hâlde, her gün hızla büyüyen, Mekke ve Medine sınırlarını çoktan aşan bu cemaati, ilk günkü safvet ve duruluğunda tutmak mümkün değildir. Bu cemaat, sırf bir beden ve cismaniyet cemaati değildir. Bu cemaat, aynı zamanda, ruh, kalb, irade ve vicdan cemaatidir.

Ve işte Allah Resûlü, cemaatini bu dinamiklerle ayakta tutmaya çalışıyordu. Onlardan istediği her fedakârlığı da, evvelâ kendisi gösteriyor ve her meselede olduğu gibi bu meselede de çıraklarına örnek oluyordu.

[15] Buhârî, rikâk 17; Müslim, zühd 20-36.

[16] Ebû Nuaym, Hilyetü'l-evliyâ, 7/109.

Kızcağızım, yanında yiyebileceğim bir şey var mı?

Hafız Ebu Ya'lâ diyor :

Bize Seni (ya da Süheyl) İbn Zencele... Câbir'den rivayet etti ki

«Bir keresinde Rasûlullah (s.a.) birkaç gün yemek yemeden durdu. Sonra bu ona ağır gelmeye başladı. Hanımlarının evlerine uğradı. Onlardan hiçbirinde de bir şey yoktu.

Onlardan çıkıp kızı Fâtıma'ya geldi ve :

«Kızcağızım, yanında yiyebileceğim bir şey var mı? Karnım aç.» buyurdular.

O da : Anam, babam sana feda olsun, yok, dedi.

Rasûlullah (s.a.) Fâtıma'nın yanından çıktıktan sonra bir komşusu Fâtıma'ya iki ekmekle bir parça et gönderdi. Fâtıma bunları aldı ve bir kaba koyarak :

«Allah'a yemîn ederim ki, Allah Rasûlünü kendime ve yanımdakilere tercih ederim» dedi.

Halbuki hepsi de bir parça yemeğe çok muhtaç idiler.

Hasan'ı veya Hüseyin'i Rasûlullah (s.a.) a gönderdi.

O (s.a.) geri geldi.

Fâtıma :

"Anam babam sana feda olsun. Allah bize bir şey gönderdi, ben de onu sana sakladım", dedi.

Rasûlullah (s.a.) "Getir onu kızcağızım", buyurdu.

Fâtıma anlatıyor:

Kabı getirdim, açtım, bir de baktım ki ekmek ve etle dolu. Hz. Fâtıma kaba bakıp da içindekileri görünce, adetâ dili tutuldu ve anladı ki bu, Allah'ın bereketindendir. Allah'a hamd, Peygamberine de salât ve selâm ederek Rasûlullah (s.a.) a ikram etti.

Rasûlullah (s.a.) onu görünce Allah'a hamdetti ve :

"Kızcağızım, bu sana nereden geldi? diye sordu.

O da :

"Ey babacığım, bu Allah katındandır. Muhakkak ki Allah dilediğini hesâbsız rızıklandırır", dedi.

Rasûlullah (s.a.) tekrar Allah'a hamdetti ve :

«Kızcağızım, seni İsrâiloğulları kadınlarının efendisi olan Meryem'in bir benzeri kılan Allah'a hamdolsun. Allah Meryem'i rızıklandırıp da bundan sorulduğunda :

«Bu, Allah katındandır. O dilediğini hesâbsız rızıklandırır, derdi.» buyurdular.

Ve Hz. Ali'ye haber gönderdiler.

Sonra Rasûlullah, Ali, Fâtıma, Hasan, Hüseyin ve Efendimizin bütün hanımları ile ev halkı ondan doyuncaya kadar yediler.

Fâtıma diyor ki :

«Yemek kabı (yine de) olduğu gibi (dolu) duruyordu. Kalanını bütün komşularıma dağıttım. Allah ona çok hayır ve bereket vermişti."

(Ebu’l-Fida İsmail İbn Kesir, Hadislerle Kur’an-ı Kerim Tefsiri, Çağrı Yayınları: 4/1239-1240.)

Elenmemiş arpa ununu nasıl yiyordunuz

496: Sehl ibn-i Sa’d (Allah Ondan razı olsun) şöyle demiştir.

"Rasulullah (sallallahu aleyhi vesellem) peygamber olduğu günden vefatına kadar elenmiş un beyaz ekmek görmedi".

Sehl’e

"Rasulullah (sallallahu aleyhi vesellem) zamanında siz elek kullanır mıydınız"? diye soruldu

Sehl:

"Rasulullah (sallallahu aleyhi vesellem) peygamber olarak gönderildiği andan vefat ettiği ana kadar elek görmedi". dedi.

- Elenmemiş arpa ununu nasıl yiyordunuz? Dediklerinde

O; “Biz onu öğütüp savururuz uçanı uçar kalanını da hamur yapardık.”dedi.

(Buhari Etime 23) (Riyâzu's-Sâlihîn)

Bir hurma bile bulamadığını bilirim

473: Numan ibni Beşir (Allah Onlardan razı olsun) şöyle demiştir: Ömer ibni Hattab (Allah Ondan razı olsun) insanların sahip oldukları dünyalıkları ortaya koyarak şöyle dedi:

"Ben Rasulullah (sallallahu aleyhi vesellem)’in gün boyu açlıktan kıvranıp durduğunu, karnını doyuracak âdî bir hurma bile bulamadığını bilirim".

(Riyâzu's-Sâlihîn)

İki gün arka arkaya arpa ekmeğiyle karnını doyurmadı

491: Aişe (Allah Ondan razı olsun)şöyle demiştir:

"Muhammed (sallallahu aleyhi vesellem)in ailesi onun vefat ettiği ana kadar iki gün arka arkaya arpa ekmeğiyle karnını doyurmadı.”

(Buhari, Eyman 22, Müslim, Zühd 22)

Başka bir rivayette :

"Medineye geleli Muhammed (sallallahu aleyhi vesellem)in ailesi onun vefat ettiği ana kadar üç gün arka arkaya buğday ekmeğiyle karnını doyurmadı.”

(Buhari, Eyman , Müslim, Zühd ) (Riyâzu's-Sâlihîn)

İki siyah, yani hurma ve su.

492: Urve (Allah Onlardan razı olsun)’ın Aişe

(r. anha)’dan rivayet ettiğine göre o:

"Ey kız kardeşimin oğlu Allah’a yemin ederim ki biz bir hilâli sonra diğerini sonra bir başkasını, yani iki ayda üç hilali görürdük de Rasulullah (sallallahu aleyhi vesellem)’in evlerinde hiç ateş yakılmazdı", demişti.

Ben de:

"Teyzeciğim o halde ne ile geçinirdiniz? diye sordum.

Teyzem

"iki siyah, yani hurma ve su".

"Ancak şu var ki Rasulullah (sallallahu aleyhi vesellem)’in sağmal hayvanları bulunan ensardan komşuları vardı, onlar Rasulullah (sallallahu aleyhi vesellem)’e bu hayvanların sütlerinden gönderirlerdi.

O da bize içirirdi", dedi.

(Buhari, Hibe 1, Müslim Zühd 28) (Riyâzu's-Sâlihîn)

1. (2083)- Hz. Âişe (radıyallâhu anhâ) anlatıyor:

"Bazı aylar olurdu, hiç ateş yakmazdık, yiyip içtiğimiz sadece hurma ve su olurdu".

[Buhârî, Et'ime 23, Rikâk 17; Müslim, Zühd 20-27, (2970-2973);

Tirmizî, Zühd 38, (2357, 2358), 35, (2473).]

Allah’ım Muhammed ailesine ancak

yetecek kadar rızık ihsan eyle

501: Ebu Hureyre (Allah Ondan razı olsun)’den rivayete göre peygamber (sallallahu aleyhi vesellem) şöyle buyurdu;

“Allah’ım Muhammed ailesine ancak yetecek kadar rızık ihsan eyle.”

(Buhari Rıkak 17, Müslim Zuhd 18) (Riyâzu's-Sâlihîn)

O'nda iki taş vardı.

9. (2091)- Ebû Talhâ (radıyallâhu anh) anlatıyor:

"Resûlullah (aleyhissalâtu vesselâm)'a açlıktan şikâyet ettik ve karınlarımızı açıp gösterdik. Herkeste bir taş vardı. Resûlullah (aleyhissalâtu vesselâm) da karnını açtı, O'nda iki taş vardı."

[Tirmizî, Zühd 39, (2372).][43]

Diğer bir rivâyette:

"Resûlullah ölünceye kadar Muhammed âilesi buğday ekmeğini üst üste üç gün doyuncaya kadar yememiştir" denmiştir.

Bir diğer rivâyette:

"Muhammed (aleyhisselâm) bir günde iki sefer yedi ise, biri mutlaka hurma idi" denmiştir. " denmiştir.

Dilesek doyabilirdik

Hz. Âişe (R.A.) Resûl-i Ekrem (S.A.V.) dünyadan irtihâl edinceye kadar üç gün birbiri peşine karnını doyurmamıştır.

"Dilesek doyabilirdik, fakat başkasını kendi üzerimize tercih ederdik." Demiştir.

{İMAM GAZÂLİ-İHYÂU 'ULÛMİ'D-DÎN.CİLD.3.S.570}

Bilâl'in koltuğunun altına sıkışacak miktarı geçmemişti

4. (2086)- Hz. Enes (radıyallâhu anh) anlatıyor:

"Resûlullah (alelissalâtu vesselâm) buyurdular ki:

"Şurası muhakkak ki, Allah hakkında benim korkutulduğum kadar kimse korkutulmamıştır.

Allah yolunda bana çektirilen eziyet kadar kimseye eziyet çektirilmemiştir. Zaman olmuştur, otuz gün ve otuz gecelik bir ay boyu, Bilâl ile benim yiyeceğim, Bilâl'in koltuğunun altına sıkışacak miktarı geçmemiştir."

[Tirmizî, Kıyâmet 35, (2474).]

Tirmizî, hadisin sahîh olduğunu belirtir ve ilâve eder:

"Bu durum Resûlullah (aleyhissalâtu vesselâm)'ın (amcası Ebû Tâlib öldüğü zaman, Tâif'te yeni bir hâmi bulmak ümidiyle, müşriklerden) kaçarak Hz. Bilâl'le Mekke'den çıktığı zamanla ilgilidir".

Muhammed ailesinde,

dokuz kadın bulunduğu bir zamanda

5. (2087)- Yine Hz. Enes (radıyallâhu anh) anlatıyor:

"Resûlullah (aleyhissalâtu vesselâm)'a arpa ekmeği ile kokusu değişmiş erimiş yağ getirmiştim. (Bir seferinde) şöyle söylediğini işittim:

"Muhammed ailesinde, dokuz kadın bulunduğu bir zamanda, ne bir sa' hurma, ne de bir sa' hububat gecelememiştir."

(Buhârî, Rehn 1, Büyû 14; Tirmizî, Büyû 7, (1215); Nesâî, Büyû 50, (7, 288).]

Hasan b. Salih, Asım b. Ubeydullah'dan, o Selim'e, o da İbni Ömer'den naklediyor:

"Rasûlüllah (s.a) ile birlikte yedi gazve yaptık.

Bu gazvelerde bazen çekirge yemiştik".

(Sahabeden günümüze Allah dostları,10 cild,4.cild S:327)

Örnek Hayatlar / Peygamberler · Marifet Petekleri

İlgili yazılar